Metrika članka

  • citati u SCindeksu: [1]
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:1
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:0
članak: 1 od 1  
Sociologija
1998, vol. 40, br. 3, str. 411-426
jezik rada: srpski
vrsta rada: neklasifikovan
Etnički autostereotipi i heterostereotipi na Kosovu
Institut društvenih nauka, Beograd

Sažetak

Na Kosovu se, najmanje dva stoleća, gotovo sve dešava prema dva aršina za istu pojavu; jedan aršin za jedne, drugi aršin za druge. Velika razlika je u tome ko određuje aršine i ko meri; klatno dominacije je čas na jednoj, a čas na drugoj strani. Sada se pak došlo dotle da se za položaj onoga ko će da meri i da određuje meru - bori golom silom, ubijanjem. Obe strane daleko su od pravog pitanja, a ono svakako nije u hegemoniji jednih ili drugih, već u građanskom suživotu, demokratski uređenom, i dobrim susedskim odnosima. Nalazi empirijskog istraživanja obavljenog na Kosovu i Metohiji, sredinom 1997. godine, pokazuju da Albanci vide sebe kao gostoljubive, potom kao miroljubive, hrabre, čiste, iskrene i inteligentne... Od ukupno 10 negativnih i isto toliko pozitivnih osobina koje su Albanci mogli da pripišu svojim sunarodnicima oni su u 88% slučajeva koristili pozitivne i samo u 12% slučajeva negativne osobine. Srbi sebe vide kao gostoljubive, hrabre, miroljubive, čiste, inteligentne, vesele... Gotovo isto kao i Albanci, Srbi su svojim sunarodnicima pripisivali u 87% slučajeva pozitivne, a samo u 13% slučajeva negativne osobine. Albanci o Srbima misle da oni mrze druge narode, da su podmukli, da su laktaši, da su sebični, da su grubi... Za opis Srba Albanci koriste samo 7% pozitivnih osobina i čak 93% negativnih. Srbi o Albancima misle da su složni, da mrze druge narode, da su zaostali, da su grubi, da su vredni... Srbi Albancima pripisuju 32% pozitivnih i 68% negativnih osobina.

Ključne reči

Reference

Allport, G.W. (1958) The nature of prejudice. Garden City, NY: Doubleday
Bogdanović, D. (1986) Razgovori o Kosovu. Beograd
Denić, B. (1996) Etnički nacionalizam - tragična smrt Jugoslavije. Beograd: Radio B92
Dugandžija, N. (1985) Jugoslavenstvo. Beograd, itd: Mladost
Đurić, Đ.M. (1980) Psihološka struktura etničkih stavova mladih. Novi Sad: OŠ Jovan Vukanović
Fromm, E. (1976) Anatomija ljudske destruktivnosti. Zagreb: Naprijed, Knj. 2
Golubović, Z.T., Kuzmanović, B.R., Vasović, M.D. (1995) Društveni karakter i društvene promene u svetlu nacionalnih sukoba. Beograd: Institut za filozofiju i društvenu teoriju / IFDT
Greenfeld, L., Chirot, D. (1994) Nationalism and aggression. Theory and Society, vol. 23, br. 1, str. 79-130
Karan, M. (1973) Krvna osveta: Patološko ili normalno ponašanje. Sociologija, vol. 15, br. 1, str. 117-136
Keane, J. (1993) Nations, nationalism and the European citizen. Number 2
Kovač, S.A., Petrović, E. (1992) Stereotipije u narodnoj kulturi. Etnoantropološki problemi, Beograd, vol. 9, str. 59-62
Krstić, B. (1996) O promenama u položaju i specifičnostima albanske nacionalne manjine. u: Macura M. i Stanovčić V [ur.] Položaj manjina u Saveznoj Republici Jugoslaviji, 11-13. januar 1995, zbornik radova, Beograd: Srpska akademija nauka i umetnosti / SANU - Odeljenje društvenih nauka
Kuzmanović, B.R. (1992) Stereotipije o Romima i etnička distanca prema Romima. Sociologija, vol. 34, br. 1, str. 119-126
Merton, R.K. (1967) Social theory and social structure. New York, itd: Free Press
Merton, R.K. (1967) The self-fulfilling prophecy. u: Merton Robert K. [ur.] Social theory and social structure, New York, itd: Free Press
Mihailović, S.M. (1996) Predstave o nacionalnim manjinama u javnom mnjenju Srbije. u: Macura M. i Stanovčić V [ur.] Položaj manjina u Saveznoj Republici Jugoslaviji, 11-13. januar 1995, zbornik radova, Beograd: Srpska akademija nauka i umetnosti / SANU - Odeljenje društvenih nauka
Nikolić, D.P. (1991) Etnološko proučavanje stereotipa. u: Jovanović Bojan i dr. [ur.] Etnopsihologija danas, Beograd
Pantić, D.J. (1987) Nacionalna svest mladih u SR Srbiji bez SAP. Beograd: Istraživačko-izdavački centar SSO Srbije / IIC SSOS
Pantić, D.J. (1986) Changes in ethnic stereotypes of Serbs. Sociologija, 38(4), str. 561-583
Pešić, V.D. (1995) Nacionalni sukobi - raspad Jugoslavije i rat za nacionalne države / National conflicts: The disintegration of Yugoslavia and the war for national states. Republika, br. 129
Putinja, F., Stref-Fenar, Ž. (1997) Teorije o etnicitetu. Beograd: Čigoja štampa
Ristović, M.D. (1996) 'Slika neprijatelja' - srpske teme u berlinskom satiričnom časopisu 'Kladderatsch' 1914-1915. godine. Godišnjak za društvenu istoriju, vol. 3, br. 1-2, str. 23-39
Rot, N. (1975) Osnovi socijalne psihologije. Beograd: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva
Silverstein, B., Holt, R. (1989) Research on enemy images: Present status and future prospects. Journal of Social Issues, vol. 45, br. 2, str. 159-175
Stojković, Ž. (1987) u: Jevtić Atanasije [ur.] Zadužbine Kosova - spomenici i znamenja srpskog naroda, Prizren: Eparhija raško-prizrenska
Supek, R. (1973) Društvene predrasude - socijalno-psihološka razmatranja. Beograd: Radnička štampa