|
|
|
|
Srpski arhiv za celokupno lekarstvo 2006, vol. 134, br. 9-10, str. 393-397
|
|
|
Estrogen i ishemijska bolest srca kod žena
aZdravstveni centar, Kruševac bUniverzitet u Beogradu, Medicinski fakultet, Institut za kardiovaskularne bolesti 'Dedinje' cUniverzitet u Beogradu, Medicinski fakultet, Klinički centar Srbije dUniverzitet u Nišu, Medicinski fakultet
e-adresa: vsgajic@ptt.yu
SažetakUvod: Ishemijska bolest srca (IBS) se kod osoba oba pola javlja pod uticajem istih faktora rizika, ali je znatno ređa kod žena, što se uglavnom pripisuje zaštitnom dejstvu estrogena. Cilj rada: Kako savremena istraživanja ukazuju na sve češću pojavu IBS kod osoba ženskog pola, cilj ove studije je ispitivanje odnosa nivoa estrogena i ostalih kliničkih i biohemijskih parametara značajnih za njenu pojavu. Metod rada: Analiziran je odnos nivoa estrogena i učestalosti gojaznosti , dijabetesa, arterijske hipertenzije i nivoa ukupnog, HDL, LDL i VLDL holesterola, triglicerida, Lp(a), apoprot eina A i B i PAI-1 kod 50 premenopauznih i postmenopauznih bolesnica lečenih od IBS u Domu zdravlja Kruševac, u periodu od januara do decembra 2002. godine. Rezultati: Umanjene koncentracije estrogena ustanovljene su kod 22 (44%) ispitanice. Kod njih nije ustanovljena značajno češća pojava dijabetesa, gojaznosti i rizičnih vrednosti lipidnih frakcija najvećeg aterogenog potencijala (ukupnog i LDL holesterola, Lp(a), apoproteina B), dok su koncentracije PAI-1, triglicerida i HDL holesterola niže u ovoj grupi, uz signifikantnu korelaciju nivoa estrogena i PAI-1 (T=0,32, p<0,05). Zaključak: Uprkos svim dosadašnjim istraživanjima, mnogobrojna pitanja vezana za povećanu incidenciju IBS kod premenopauznih žena ostaju otvorena. Jedno od njih je, svakako, uzrokuju li incidijenciju smanjena sinteza estrogena, smanjena ekspresija estrogenskih receptora, njihove izmenjene funkcije, ili možda istovremeno dejstvo faktora polno nedeterminisanih rizika, kojima se eliminiše zaštitno dejstvo ovog hormona.
Ključne reči
|
|
|
|
Reference
|
|
  
|
Getz, G.S. (2005) Immune function in atherogenesis. Journal of Lipid Research, 46(1): 1-10
|
|
 1
|
Godsland, I.F. (2001) Effects of postmenopausal hormone replacement therapy on lipid, lipoprotein, and apolipoprotein (a) concentrations: Analysis of studies published from 1974-2000. Fertil Steril, 75(5): 898-915
|
|
|
Hu, P., Greendale, G.A., Reboussin, B.A., Herrington, D.M., Barrett-Connor, E., Reuben, D.B. (2005) The effects of hormone therapy on the markers of inflammation and endothelial function and plasma matrix metalloproteinase-9 level in postmenopausal women: The postmenopausal estrogen progestin intervention (PEPI) trial. Atherosclerosis, 179(2), str. 339-44
|
|
1
|
Jenner, J.L., Ordovas, J.M., Lamon-Fava, S., Schaefer, M.M., Wilson, P.W., Castelli, W.P., Schaefer, E.J. (1993) Effects of age, sex, and menopausal status on plasma lipoprotein(a) levels. The Framingham Offspring Study. Circulation, 87(4): 1135-41
|
|
2
|
Losordo, D.W., Kearney, M., Kim, E.A., Jekanowski, J., Isner, J.M. (1994) Variable expression of the estrogen receptor in normal and atherosclerotic coronary arteries of premenopausal women. Circulation, 89(4): 1501-10
|
|
|
Mansur, A.P., Nogueira, C.C.M., Strunz, C.C.M., i dr. (2003) Alpha- and beta-oestrogen-receptor polymorphisms and coronary artery disease. European Heart Journal, 24 (5): 433
|
|
3
|
Ridker, P.M., Brown, N.J., Vaughan, D.E., Harrison, D.G., Mehta, J.L. (2004) Established and emerging plasma biomarkers in the prediction of first atherothrombotic events. Circulation, 109(25 Suppl 1): IV6-19
|
|
1
|
Shlipak, M.G., Chaput, L.A., Vittinghoff, E., Lin, F., Bittner, V., Knopp, R.H., Hulley, S.B. (2003) Lipid changes on hormone therapy and coronary heart disease events in the Heart and Estrogen/progestin Replacement Study (HERS). Am Heart J, 146(5): 870-5
|
|
1
|
Tsimikas, S., Lau, H.K., Han, K.R., i dr. (2003) Mechanical disruption of atherosclerotic plaques during percutaneous coronary intervention results in acute plasma increases in oxidized low-density lipoprotein and Lp(a): Implications for understanding vulnerable plaques. J Amer Coll Card, 41(6), str. 1054-62
|
|
|
Vigna, G.B., Costantini, F., Aldini, G., Carini, M., Catapano, A., Schena, F., Tangerini, A., Zanca, R., Bombardelli, E., Morazzoni, P., Mezzetti, A., Fellin, R., Maffei, F.R. (2003) Effect of a standardized grape seed extract on low-density lipoprotein susceptibility to oxidation in heavy smokers. Metabolism, 52(10): 1250-7
|
|
1
|
Yarnell, J., Yu, S., Patterson, C., Cambien, F., Arveiler, D., Amouyel, P., Ferrieres, J., Luc, G., Evans, A., Ducimetiere, P. (2003) Family history, longevity, and risk of coronary heart disease: The PRIME Study. Int J Epidemiol, 32(1): 71-7
|
|
|
|
|