članak: 1 od 1  
Srpski arhiv za celokupno lekarstvo
2007, vol. 135, br. 3-4, str. 143-146
jezik rada: srpski
članak
doi:10.2298/SARH0704143K

Antioksidantni status bolesnika sa dijabetesom tip 2 u odnosu na mikrovaskularne komplikacije
Univerzitet u Beogradu, Medicinski fakultet, KBC 'Dr Dragiša Mišović'

Sažetak

Uvod. Lipidna peroksidacija i antioksidantni sistemi su važni faktori koji učestvuju u metabolizmu lipoproteina u dijabetesu. Cilj rada. Cilj rada je bio da se ispitaju nivo lipida i antioksidantni parametri kod bolesnika sa dijabetesom tip 2 i mogući uticaj dijabetičkih komplikacija na ispitivane parametre. Metod rada. Vrednosti lipida, oksidisanog LDL (Ox-LDL) holesterola, glutation-peroksidaze (GSH-Px), superoksid-dismutaze (SOD) i inhibitora aktivatora plazminogena (PAI-1) određivane su kod 50 bolesnika sa dijabetes melitusom tip 2. Ispitanici su svrstani u dve grupe: na one kod kojih su zabeležene mikroangiopatske komplikacije i na bolesnike kod kojih su ove komplikacije izostale. Za merenje navedenih parametara korišćeni su komercijalni kitovi. Rezultati. Rezultati su pokazali statistički značajno veće vrednosti triglicerida (3,12±3,9 mmol/l) kod bolesnika sa dijabetesom tip 2 nego kod zdravih ispitanika kontrolne grupe (1,7±0,9 mmol/l). Nivo Ox-LDL holesterola (84,7±16,9 mmol/l) i aktivnosti SOD (913,4±120,3 U/g Hb) bili su veći kod ispitanika obolelih od dijabetesa nego kod ispitanika kontrolne grupe, mada razlike nisu bile statistički značajne. S druge strane, kod bolesnika sa komplikacijama dijabetesa vrednosti LDL holesterola, PAI-1, SOD i GSH-Px bile su povišene, ali ne značajno u odnosu na ispitanike s izostankom komplikacija. Vrednosti triglicerida i Ox-LDL holesterola bile su niže kod bolesnika sa komplikacijama nego u grupi ispitanika kod kojih su komplikacije izostale, ali statistička značajnost razlike nije potvrđena. Zaključak. Navedeni rezultati ukazuju na mogućnost promena u antioksidantnom statusu bolesnika sa dijabetesom tip 2, posebno onih sa komplikacijama.

Ključne reči

diabetes mellitustip 2; komplikacije dijabetesa; lipidni status; superoksid-dismutaza; glutation-peroksidaza; inhibitor aktivatora plazminogena(PAI-1)

Reference

Astley, S., Langrish-Smith, A., Southon, S., Sampson, M. (1999) Vitamin E supplementation and oxidative damage to DNA and plasma LDL in type 1 diabetes. Diabetes Care, 22(10): 1626-31
Aydin, A., Orhan, H., Sayal, A., Ozata, M., Sahin, G., Isimer, A. (2001) Oxidative stress and nitric oxide related parameters in type II diabetes mellitus: Effects of glycemic control. Clin Biochem, 34(1): 65-70
Ceriello, A., Bortolotti, N., Pirisi, M., Crescentini, A., Tonutti, L., Motz, E., Russo, A., Giacomello, R., Stel, G., Taboga, C. (1997) Total plasma antioxidant capacity predicts thrombosis-prone status in NIDDM patients. Diabetes Care, 20(10): 1589-93
Čolak, E., Majkić-Singh, N., Stanković, S., Srećković-Dimitrijević, V., Đorđević, P.B., Lalić, K., i dr. (2005) Parameters of antioxidative defense in type 2 diabetic patients with cardiovascular complications
Davison, G.W., George, L., Jackson, S.K., Young, I.S., Davies, B., Bailey, D.M., Peters, J.R., Ashton, T. (2002) Exercise, free radicals, and lipid peroxidation in type 1 diabetes mellitus. Free Radic Biol Med, 33(11): 1543-51
Froguel, P., Velho, G. (1996) Les marquers génétiques du diabète de type 2. Rev Prat, 46, str. 1813-7
Giugliano, D., Ceriello, A., Paolisso, G. (1995) Diabetes mellitus, hypertension, and cardiovascular disease: Which role for oxidative stress?. Metabolism, 44(3): 363-8
Hiramatsu, K., Arimori, S. (1988) Increased superoxide production by mononuclear cells of patients with hypertriglyceridemia and diabetes. Diabetes, 37(6): 832-7
Kannel, W.B., McGee, D.L. (1979) Diabetes and cardiovascular disease: The Framingham study. JAMA, 241(19): 2035-8
Kesavulu, M.M., Rao, B.K., Giri, R., Vijaya, J., Subramanyam, G., Apparao, C. (2001) Lipid peroxidation and antioxidant enzyme status in Type 2 diabetics with coronary heart disease. Diabetes Res Clin Pract, 53(1): 33-9
Lyons, T.J. (1991) Oxidized low density lipoproteins: A role in the pathogenesis of atherosclerosis in diabetes?. Diabet Med, 8(5): 411-9
Martin-Gallan, P., Carrascosa, A., Gussinye, M., Dominguez, C. (2003) Biomarkers of diabetes-associated oxidative stress and antioxidant status in young diabetic patients with or without subclinical complications. Free Radic Biol Med, 34(12): 1563-74
Matkovics, B., Varga, S.I., Szabo, L., Witas, H. (1982) The effect of diabetes on the activities of the peroxide metabolism enzymes. Horm Metab Res, 14(2): 77-9
Memisogulari, R., Seyithan, T., Bakan, E., Capoglu, I. (2003) Anti-oxidant status and lipid peroxidation in type II diabetes mellitus. Cell Biochem Funct, 21, str. 291-6
Mohan, K.I., Das, U.N. (1997) Oxidant stress, anti-oxidants and nitric oxide in non-insulin dependent diabetes mellitus. Medical Science Research, 25(1), 55-57
Nordt, T.K., Schneider, D.J., Sobel, B.E. (1994) Augmentation of the synthesis of plasminogen activator inhibitor type-1 by precursors of insulin. A potential risk factor for vascular disease. Circulation, 89(1): 321-30
Nuttall, S.L., Dunne, F., Kendall, M.J., Martin, U. (1999) Age-independent oxidative stress in elderly patients with non-insulin-dependent diabetes mellitus. QJM, 92(1): 33-8
Palanduz, S., Ademoglu, E., Gokkusu, C., Tamer, S. (2001) Plasma antioxidants and type 2 diabetes mellitus. Res Commun Mol Pathol Pharmacol, 109(5-6): 309-18
Peuchant, E., Delmas-Beauvieux, M.C., Couchouron, A., Dubourg, L., Thomas, M.J., Perromat, A., Clerc, M., Gin, H. (1997) Short-term insulin therapy and normoglycemia: Effects on erythrocyte lipid peroxidation in NIDDM patients. Diabetes Care, 20(2): 202-7
Ruiz, C., Alegria, A., Barbera, R., Farre, R., Lagarda, M.J. (1999) Lipid peroxidation and antioxidant enzyme activities in patients with type 1 diabetes mellitus. Scand J Clin Lab Invest, 59(2): 99-105
Seghrouchni, I., Drai, J., Bannier, E., Riviere, J., Calmard, P., Garcia, I., Orgiazzi, J., Revol, A. (2002) Oxidative stress parameters in type I, type II and insulin-treated type 2 diabetes mellitus; insulin treatment efficiency. Clin Chim Acta, 321(1-2): 89-96
Steiner, G. (1985) Atherosclerosis, the major complication of diabetes. Adv Exp Med Biol, 189: 277-97
Tribe, R.M., Poston, L. (1996) Oxidative stress and lipids in diabetes: A role in endothelium vasodilator dysfunction?. Vasc Med, 1(3): 195-206
Yadav, P., Sarkar, S., Bhatnagar, D. (1997) Lipid peroxidation and antioxidant enzymes in erythrocytes and tissues in aged diabetic rats. Indian Journal of Experimental Biology, 35(4), 389-392
Young, I.S., Woodside, J.V. (2001) Antioxidants in health and disease. J Clin Pathol, 54(3): 176-86
Zamaklar, M.N., Lalić, K.S., Rajković, N., Trifunović, D., Dragašević, M., Popović, L., Drašković, D., Laić, N., Jotić, A., Vasović, O., Lukić, L., Miličić, T., Potpara, T. (2005) Oksidovani LDL i lipidi kao faktori rizika za ishemijsku bolest srca kod obolelih od diabetes mellitusa tip 2. Vojnosanitetski pregled, vol. 62, br. 7-8, str. 529-536