Metrika članka

  • citati u SCindeksu: 0
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:30
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:25
članak: 6 od 9  
Back povratak na rezultate
Sestrinska reč
2019, vol. 22, br. 78, str. 29-32
jezik rada: srpski
vrsta rada: stručni članak
objavljeno: 31/05/2019
Creative Commons License 4.0
Specifičnosti u radu medicinske sestre na stereotaksičnoj radiohirurgiji - gama nožu
aVisoka zdravstvena škola strukovnih studija u Beogradu
bKlinički centar Srbije, Beograd

e-adresa: moma_novakovic@yahoo.co.uk

Sažetak

Gama nož stereotaksična radiohirurgija je danas prihvaćena kao moćno sredstvo i zlatni standard u neurohirurškom lečenju metastatskih promena na mozgu i određenih benignih oboljenja mozga. Koncept je 1951. godine razvio švedski neurohirurg Lars Leksell, čija je ideja navigacije unutar trodimenzionalnog polja bila osnova za nas-tanak gama noža 1968. godine. Ovaj neinvazivni tretman koristi stereotaksični okvir na glavi kao spoljnu referencu i omogućava neurohirurzima da leče lezije unutar mozga bez otvaranja lobanje. Uređaj emituje od 192-201 pojedinačni snop gama zraka nastalih raspadom radioaktivnog kobalata (Co60), koji su fokusirani i veoma precizno usmereni ka meti definisanoj sa tri koordinate, uništavajući je uz maksimalnu poštedu okolnog zdravog tkiva (2,3,4). Postojeće indikacije za gama nož su brojne, a metoda je jednostavna i precizna za izvođenje. Uloga medicinske sestre u radiohirurgiji je relativno nezavisna i stoga zahteva stalno i aktivno planiranje. Ona je često prvi kontakt za paci-jenta i ostaje pored njega od predtretmana, kroz intervenciju i tokom svake naredne posete. Nažalost, vrlo je malo prilika za obuku ili orijentaciju koji upoznaju medicinske sestre sa protokolom u radiohirurgiji (3,10). Primena gama noža u Srbiji počela je 2. Novembra 2015. godine kada je pušten u rad uređaj Elekta Leksell Gamma Knife Perfection sa 192 izvora i do danas je urađeno preko 2500 intervencija.

Ključne reči

stereotaksična radiohirurgija; gama nož; neurohirurška medicinska sestra; protokoli

Reference

Ahmad, M. (2013) Production of COBALT-60 in PARR-1/KANUPP (CANDU) Isotope Production Division. Islamabad: PINSTECH
Babić, B., Todorović, S., Mitrović, M. (2018) Gama nož. Radioaktiv - Časopis Udruženja radioloških tehničara i tehničara nuklearne medicine, broj 2: 58 -59
Delaune, A., Jawahar, A., Nanda, A. (2002) The Gamma Knife Nurse: Defining Roles and Responsibilities. Journal of Neuroscience Nursing, 34(1): 25-29
Harsh, G.R. (2000) Gamma Knife radiosurgery: Principles and technique. u: I. Germano [ur.] Linac and Gamma Knife radiosurgery, Park Ridge, IL: American Association of Neurological Surgeons, pp. 11-18
Jiin-Ling, J., Wan-Hsiang, W., ia-Wei Jou,, Chain-Fa, S. (2007) Gamma Knife Stereotactic Radiosurgery and Nursing Care. Tzu Chi Medical Journal, 6:3, 65-70
Kondziolka, D., Lunsford, L.D., Maitz, a., Flickinger, J.C. (1998) Radiobiologic Considerations in Gamma Knife Radiosurgery. u: L.D. Lunsford, D. Kondziolka, & J.C. Flickinger [ur.] Progress in Neurological Surgery, New York: Karger, pp. 21-3
Krause, E.A., Lamb, S., Ham, B., Larson, D.A., Gutin, P.H. (1991) Radiosurgery: a Nursing Perspective. Journal of Neuroscience Nursing, 23(1): 24-28
Lee, N., Isaacson, S., Schiff, P., Sisti, M.B., Germano, I.M. (2000) Historical perspective and basic principles of radiation physics and biology. u: I. Germano [ur.] Linac and Gamma Knife radiosurgery, Park Ridge, IL: American Association of Neurological Surgeons, pp. 3-10
Leksell, L. (1983) Stereotactic radiosurgery. Journal of Neurology, Neurosurgery & Psychiatry, 46(9): 797-803, [PMC free article] [PubMed] [CrossRef]
Linskey, M.E., Kuo, J.V. (2017) General and Historical Considerations of Radiotherapy and Radiosurgery. u: Winn HR [ur.] Youmans and Winn Neurological Surgery, Philadelphia, PA: Elsevier, 7th ed., chap 261
Monaco, E.A., Grandhi, R., Niranjan, A., Lunsford, D.L. (2012) The past, present and future of Gamma Knife radiosurgery for brain tumors: The Pittsburgh experience. Expert Review of Neurotherapeutics, 12(4): 437-445
Steiner, L., Payne, B.R., Dheerendra, P., Steiner, M. (2000) Gamma surgery for vascular disorders of the brain. u: I. Germano [ur.] Linac and Gamma Knife radiosurgery, Park Ridge, IL: American Association of Neurological Surgeons, p 93