Metrika članka

  • citati u SCindeksu: 0
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:39
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:9
članak: 1 od 11  
Back povratak na rezultate
Fizička kultura
2019, vol. 73, br. 1, str. 3-22
jezik rada: srpski, engleski
vrsta rada: pregledni članak
doi:10.5937/fizkul1901003J

Creative Commons License 4.0
Sistem sporta u državno nezavisnoj Republici Srbiji - od promišljenog početka do iscrpljujućeg državnog intervencionizma
Univerzitet u Beogradu, Fakultet sporta i fizičkog vaspitanja

e-adresa: branislav.jevtic@dif.bg.ac.rs

Sažetak

Predmet ovog rada su promene u nacionalnom sistemu sporta (NSS) koje traju od pune državne nezavisnosti Republike Srbije (od maja 2006. godine) do danas. Nacionalne sportske organizacije su bile te koje su inicirale promene koje su se ticale kako sporta tako i ukupne kulture i nauke o fizičkoj aktivnosti. Promene su započete sa verovanjem da će iste biti celishodne razvoju sporta i društva u Srbiji. Dokumenta sadrže činjenice o stremljenju lidera tog vremena ka konsolidovanom modelu sporta, utemeljenom na njegovoj širokoj autonomiji. Planirano je da se promene odvijaju uz logističku i finansijsku pomoć aktera van samog sistema sporta, uključujući i državu (centralnu i jedinice lokalne samouprave). U ograničenim okolnostima društveno-ekonomskog razvoja i političkog sistema Srbije, promene su se odvijale i uz učešće države, pri čemu se registruje njena podrška (2006-2007), partnerstvo (2008-2010), da bi od 2011. godine, bila uspostavljena politička, a potom i pravna (zakonska) "konsolidacija" nacionalnog sporta u korist države - politike. Sve što je učinjeno od maja 2006. godine u sistemu sporta u Srbiji se može vrednovati u odnosu na različite kriterijume, pre svega, u odnosu na rezultate sportista, ali i odnosu na: organizaciju velikih pojedinačnih i multisportskih takmičenja; razvoj pojedinih oblasti od značaja za afirmaciju i humanizaciju nacionalnog sporta (sportsko-medicinska zaštita sportista, anti-doping, paraolimpijski sport, učešće žene u sportu....); izdvajanje za sport; učešće građana u fizičkoj aktivnosti i masovnost sporta... ali i kroz kriterijum upravljanja i konsolidacije sistema sporta i uticaja države i politike na sport. U odnosu na poslednji navedeni kriterijum, u ovom radu je sagledan njegov tok i epilog na NSS. Zaključak je da sistem sporta i dalje traga za svojim vrednosnim, organizacionim, programskim i upravljačkim identitetom, kao i da su promene sistema sporta u Srbiji "skrenule" od promišljenog i inovativnog početka ka iscrpljujućem i neobećavajućem državnom intervencionizmu nepoznatog ishoda.

Ključne reči

nacionalni sistem sporta; urpravljanje; državni intervencionizam; autonomija i specifičnost sporta; srbija

Reference

Bergsgard, A.N., Houlihan, B., Mangset, P., Nodland, I.S., Rommetvedt, H. (2007) Sport Policy, A Comparative Analysis of Stability and Change. Singapore: Elsevier
Bergsgard, A.N., Houlihan, B., Mangset, P., Nodland, I.S., Rommetvedt, H. (2007) Sport policy: A comparative analysis of stability and change. Singapore: Elsevier
Blouce, D., Smith, A. (2010) Sport policy and Developement. London: Routledge
Breuer, C. (2007) Sport Development Report 2007/2008: Analysis of the sports clubs' situation in Germany. Bonn: Bundesinstitut für Sportwissenschaft
Camy, J., Robinson, I. (2007) Managing Olympic sport organisations. Louzane: Olympic Solidarity
Carrard, F. (2006) Autonomy of sport, comments. u: R. Mitchell, P. Baummann [ur.] Rapporteurs: First Seminar on the Autonomy of the Olympic and Sports Movement, Lausanne: International Olympic Committee
Chaker, N.A. (1999) Study on national sport legislation in Europe. Strasbourg: Council of Europe Publishing
Chaker, N.A. (2004) Good Governance in Sport: A European Survey. Strasbourg: Council of Europe Publishing
Chappelet, J.L. (2010) Autonomy of sport in Europe. Strasbourg: Council of Europe Publishing
Chappelet, J.L., Bayle, E. (2005) Strategic and Performance Management of Olympic Sport Organisations. Champaigin, IL: Human Kinetics
Council of Europe (1992) European Sports Charter
de Bosscher, V., Bingham, J., Shibil, S., van Bottenburg, M., de Knop, P. (2008) The global sporting arms race: An international comparative study on sports, policy factors, leading to international sporting success. Oxford: Meyer & Meyer Sport
de Senci, J. (1990) Sport management circular evaluation and needs assessment: A multifaceted approach. J. of Sport Management, 4: 31-58
Deutsche Sporthochschule Köln (2011) Study on the funding of grassroots sports in the EU
Digel, H. (2001) Talent identification and promotion. u: Organisation of Talent Identification and Promotion: European Olympic Committee Technical Seminar Book, Berlin, pp 10-29
Edwards, A., Skinner, J. (2009) Qualitative research in Sport Management. Singapore: Elsevier
European Commission (2011) Developing the European dimension in sport
European Commission (2007) White Paper on Sport
European Council (2000) Declaration on the Specific Characteristics of Sport and Its Social Function in Europe
Evtič, B. (2013) Olimpijskaâ programma v kontekste razvitiâ sistemy nacional'nogo sporta / Olympic programs in the function of developing the national sports system. Nauka v olimpijskom sporte, In Ukrainian, 1: 27-37
Jeu, B. (1994) Sports and Social and Cultural Phenomenon. u: For Humanism of Sport, Paris: Comite National Olympique et Sportif Francais
Jevtić, B. (2014) Sport and enterpreneurship. u: Technology, Culture and Development, Belgrade, Association Technology and Society, Proceedings, 122-134
Jevtić, B. (2006) Idejni okvir novog sistema sporta Republike Srbije - zajednička sednica činilaca sistema sporta Srbije / the conceptual framework of the new sports system of the Republic of Serbia: Joint session of the members of the Serbian sports system. Beograd: Olimpijski komitet Srbije
Jevtić, B., Manojlović, P. (2014) Finalni dokumet sa akcionim planom u oblasti vrhunskog i profesionalnaog sporta i medjunarodne sportske saradnje / Final document with Action plan in the field of top and professional sports and international sports cooperation. Beograd: Olimpijski komitet Srbije
Jevtić, B. (2010) Sistem sporta, sportski stručnjaci i bolonjski proces / Sports system, sports experts and Bologna process. u: G. Kasum i sar [ur.] Angažovanost nastno-naučnog kadra sa akreditovanih državnih fakulteta sporta u okviru aktivnosti nacionalnih sportskih saveza i eltinih klubova u stručnog kadra iz nacionalnog sporta u sistemu obrazov, Beograd: Fakultet sporta i fizičkog vaspitanja, In Serbian, str.7-31
Jevtić, B. (2011) Refleksija menadžmenta olimpijskih programa na sistem sporta Srbije / Reflection of the management of the Olympic programs on the Serbian sports system. Sportlogia, 7(2): 129-140
Jevtić, B. (2011) Sistem sporta i dečiji sport / a system of sports and children's sports. u: B. Jevtić, J. Radojevič, I. Juhas, R. Ropret [ur.] Dečiji sport od prakse do akademske oblasti, Fakultet sporta i fizičkog vaspitanja, In Serbian, str 69-91
Jevtić, B. (2006) Projekat OKS 'Peking / Project NOC of Serbia 'Beijing 2008'. Beograd: Olimpijski komitet Srbije
Jevtić, B. (2009) Projekat 'Olimpijska Srbija' / Project NOC of Serbia 'Olympic Serbia'. Beograd: Olimpijski komitet Srbije
Jevtić, B. (2011) The Path of True Values. ACC Journal, Social Science and Economy, 82-87
Jevtić, B. (2011) Žena u programima OKS - iskustva prethodnog i strategija olimpijskog ciklusa 2008-2012 / Woman in NOC of Serbia programs: Experience of the previous and strategies of the Olympic cycle 2008-2012. Fizička kultura, 65( suppl 1): 29-41
Jevtić, B. (2012) Upravljanje programima za učešće na mega sportskom događaju. Management - časopis za teoriju i praksu menadžmenta, vol. 17, br. 63, str. 63-74
Jevtić, B. (2017) Naučni časopis 'Fizička kultura' u misiji razvoja naučne i društvene zajednice. Fizička kultura, vol. 71, br. 2, str. 182-194
Kay, T. (2012) Accounting for legacy: Monitoring and evaluation in sport in development relationships. Sport in Society, 15(6): 888-904
Loland, S. (2009) The Ethics of Performance-Enhancing Technology in Sport. Journal of the Philosophy of Sport, 36(2): 152-161
Ministarstvo omladine i sporta (2008) Nacionalna strategija razvoja sporta u Republici Srbiji (2009-2013 i 2013-2018) / National Strategy for the Development of Sport in the Republic of Serbia, 2009-2013 and 2013-2018. www.mos.gov.rs
Mrkonjic, M. (2013) Sports organisations, autonomy and good governance. Working paper for Action for Good Governance in International Sports Organisations, (AGGIS) project
Petry, K., Steinbach, D., Tokarski, W. (2004) Sport systems in the countries of the European Union: Similarities and differences. European Journal for Sport and Society, 1(1): 15-21
Radojević, J., Jevtić, B. (2011) Društvo i dečiji sport / Society and sport of children and youth. u: Jevtić B., Radojević R., Juhas I., Ropret R. [ur.] Dečiji sport od prakse do akademske oblasti, Beograd: Fakultet sporta i fizičkog vaspitanja, str. 31-43
Slack, T., Parant, M.M. (2006) Understuding Sport Organization: The Application of Organization Theory. Champaigin, IL: Human Kinetics
Šuput, D. (2015) Nastajanje sportskog prava Evropske unije. Strani pravni život, br. 2, str. 99-115
Vukašinović, V. (2018) Vladan Đorđević, život i delo vežbača, naučnika, političara, književnika, utemeljivača srpske gimnastike i sokolstva. Fizička kultura, vol. 72, br. 1, str. 5-19