Metrika

  • citati u SCIndeksu: [1]
  • citati u CrossRef-u:[1]
  • citati u Google Scholaru:[]
  • posete u poslednjih 30 dana:16
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:9

Sadržaj

članak: 3 od 17  
Back povratak na rezultate
Faktori rizika za bihejvioralne i emocionalne poremećaje kod dece sa lakom intelektualnom ometenošću
aVisoka škola strukovnih studija za obrazovanje vaspitača, Kruševac
bUniverzitet u Kragujevcu, Medicinski fakultet
cKlinički centar Kragujevac, Klinika za neurologiju
dUniverzitet u Beogradu, Medicinski fakultet, KBC 'Dr Dragiša Mišović'

e-adresakatarinat@vaspks.edu.rs
Projekat:
Temperament i struktura simptoma poremećaja ličnosti (MPNTR - 175013)

Ključne reči: laka intelektualna ometenost; internalizovane smetnje; eksternalizovane smetnje
Sažetak
Uvod: U radu se razmatraju rasprostranjenost i karakteristike bihejvioralnih i emocionalnih poremećaja kod dece sa lakom intelektualnom ometenošću, kao i njihova veza sa personalnim i socio-demografskim činiocima kao potencijalnim faktorima rizika. Cilj rada: Utvrditi uticaj socio-demografskih i personalnih faktora na rasprostranjenost i vrste emocionalnih smetnji i poremećaja ponašanja kod dece sa lakom intelektualnom ometenošću. Metod rada: Sistematsko neeksperimentalno istraživanje obavljeno je na uzorku od 311 dece sa lakom intelektualnom ometenošću, učenika 8 specijalnih osnovnih škola centralne i jugozapadne Srbije, starosti od 9-18 godina. Za procenu psihopatologije korišćena je Skala poremećaja u ponašanju i emocionalnih smetnji kod dece uzrasta 6-18 godina, CBCL - TRF (Child Behaviour Checklist - Teacher Report Form). Za prikupljanje podataka o socio-demografskom statusu korišćena je Skala socio-ekonomskih faktora i demografskih pokazatelja, konstruisana za potrebe ove studije. Informanti su bili nastavnici-razredne starešine. Rezultati: Utvrđena je povećana učestalost emocionalnih i bihejvioralnih poremećaja kod dece sa lakim intelektualnim smetnjama u odnosu na decu prosečne inteligencije. Oba pola psihopatologije nalaze se pod značajnim uticajem ispitivanih personalnih i socio-demografskih varijabli: uzrasta, pola, akademskog uspeha, vrste smeštaja deteta, nivoa obrazovanja i zaposlenja roditelja, kao i strukture, brojnosti i socio-ekonomskog statusa porodica. Zaključak: Deca sa smetnjama u intelektualnom razvoju su pod pojačanim rizikom od ispoljavanja psihopatoloških fenomena, najčešće iz spektra problema ponašanja i prilagođavanja, što je posledica specifičnih razvojno-psiholoških karakteristika, ali i poteškoća socijalnog učenja, kao i delovanja niza nepovoljnih socio-demografskih faktora.
Reference
Achenbach, T.M., Rescorla, L.A. (2001) Manual for the ASEBA school-age forms and profiles. Burlington: University of Vermont, Research Center for Children, Youth & Families
American Psychiatric Association (1994) Diagnostic and statistical manual of mental disorders. Washington DC
Baker, B.L., Blacher, J., Crnic, K.A., Edelbrock, C. (2002) Behavior problems and parenting stress in families of three-year-old children with and without developmental delays. American journal of mental retardation, 107(6): 433-44
Borthwick-Duffy, S.A., Lane, K.L., Widaman, K.F. (1997) Measuring problem behaviors in children with mental retardation: Dimensions and predictors. Research in developmental disabilities, 18(6): 415-33
Brojčin, B., Banković, S., Japundža-Milisavljević, M. (2011) Socijalne veštine dece i mladih s intelektualnom ometenošću. Nastava i vaspitanje, vol. 60, br. 3, str. 419-429
Capaldi, D.M., Eddy, M.J. (2005) Oppositional defiant disorder and conduct disorder. u: Gullota T.P., Adams G.R. [ur.] Handbook of Adolescent Behavioral Problems - Evidence based Approaches to Prevention and Treatment, New York: Springer Science and Business Media, str. 283-308
Crnic, K., Hoffman, C., Gaze, C., Edelbrook, C. (2004) Understanding the emergence of behavior problems in young children with developmental delays. Infants and Young Children, 17, str. 223-35
Dekker, M.C., Koot, H.M. (2003) DSM-IV disorders in children with borderline to moderate intellectual disability. II: Child and family predictors. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 42(8): 923-31
Dekker, M.C., Koot, H.M., van der Ende, J., Verhulst, F.C. (2002) Emotional and behavioral problems in children and adolescents with and without intellectual disability. J Child Psychol Psychiatry, 43(8): 1087-98
Dykens, E.M. (2000) Annotation: Psychopathology in children with intellectual disability. J Child Psychol Psychiatry, 41: 407-417
Einfeld, S.L., Tonge, B.J. (1996) Population prevalence of psychopathology in children and adolescents with intellectual disability: II. Epidemiological findings. J Intellect Disabil Res, 40(Pt 2): 99-109
Emerson, E., Hatton, C. (2007) Poverty, socio-economic position, social capital and the health of children and adolescents with intellectual disabilities in Britain: A replication. Journal of intellectual disability research, 51(Pt 11): 866-74
Linna, S.L., Moilanen, I., Ebeling, H., Piha, J., Kumpulainen, K., Tamminen, T., Almqvist, F. (1999) Psychiatric symptoms in children with intellectual disability. European child & adolescent psychiatry, 8 Suppl 4(): 77-82
Overbeek, G., Vollebergh, W., Meeus, W., Engels, R., Luijpers, E. (2001) Course, Co-Occurrence, and Longitudinal Associations of Emotional Disturbance and Delinquency From Adolescence to Young Adulthood: A Six-Year Three-Wave Study. Journal of Youth and Adolescence, 30(4): 401-426
Ramsden, S.R., Hubbard, J.A. (2002) Family expressiveness and parental emotion coaching: Their role in children's emotion regulation and aggression. Journal of abnormal child psychology, 30(6): 657-67
Svetska zdravstvena organizacija (1992) ICD-10 Klasifikacija mentalnih poremećaja i poremećaja ponašanja - klinički opisi i dijagnostička uputstva. Beograd: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva
Tonge, B., Einfeld, S. (2000) The trajectory of psychiatric disorders in young people with intellectual disabilities. Aust N Z J Psychiatry, 34(1): 80-4
Wallander, J.L., Dekker, M.C., Koot, H.M. (2006) Risk factors for psychopathology in children with intellectual disability: A prospective longitudinal population-based study. Journal of intellectual disability research, 50(Pt 4): 259-68
 

O članku

jezik rada: engleski
vrsta rada: izvorni naučni članak
DOI: 10.5937/sjecr1201019T
objavljen u SCIndeksu: 01.05.2012.