Metrika članka

  • citati u SCindeksu: [3]
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:8
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:3
članak: 6 od 10  
Back povratak na rezultate
Nasleđe
2011, br. 12, str. 117-128
jezik rada: srpski
vrsta rada: neklasifikovan
objavljeno: 13/03/2012
Novinarski dom - značajno ostvarenje hrvatskih arhitekata u Beogradu
nema

Sažetak

(ne postoji na srpskom)
The activity of Croatian architects in Belgrade between the two world wars deserves to be carefully studied by eminent scholars from both countries in order to elucidate the socio-economic, townscape, technical, stylistic and ideological aspects of their executed and unexecuted designs. Considering that the Cultural Heritage Protection Institute of the City of Belgrade has under its care only a small number of the most illustrious buildings designed by Croatian architects which are located in conservation areas (Knez Mihailova Street; Kopitareva gradina) and the one which is designated cultural property (Journalists' House), the evaluation of the entirety of their work is bound to draw conservation professionals' attention to this distinctive corpus of architecture. To be set apart from the rest of the corpus is the multifunctional Journalists' House, interpolated in 1934/5 at 28 Resavska (former Frankopanova) Street according to a design by Ernest Weissmann (1904-1985), a prominent architect of Jewish origin. The fundraising appeal of the investors was responded by many donors at home and abroad, including Nikola Tesla and Mihailo Pupin. The rest of the necessary funds was obtained through bank loans. Construction was completed within nine months, between mid-July 1934 and the first week of April 1935, owing to the expeditious construction firm Objekat. The building had a basement, a ground-floor, a mezzanine and five upper floors. Fitted into a traditionally shaped city block, the building's minimalist exterior and transparent structural makeup introduced radical novelties into the capital city's urban fabric. Despite the aesthetic dynamism emanating from its purist functionalist exterior, the effect of the silhouette of the building's 'weightless' architecture was considerably attenuated as a result of its being inserted between two neighbors and lacking any substantial fore-area. The building was flanked by a (still standing) multi-storey building in the incongruous style of academism, and a (now-gone) one-storey house with no particular aesthetic merit. Drawing on well-proven recent domestic and foreign functionalist practices, Weissmann took the design to what then was its maximum feasible legibility, achieving an enviable degree of sophistication of the jaunty aesthetics of the 'floating' boxlike architecture of the International Style. In the following years, similar functionalist designs were to be consistently developed by only a few of Belgrade's modernists, while the majority continued to blend elements of modernism, art deco and monumentalism. It seems reasonable to assume that further and thorough study of the architecture of the Journalists' House will enrich the proposed interpretations and evaluative judgments. The future users, two journalists' associations which will probably share equal ownership of the building after a court ruling, will hopefully prevent further decay of the façade and have the accumulation of waste from the courtyard removed.

Reference

*** (1981) Human settlements, bureaucracy and ideology, the Yugoslav alternative. Vancouver
*** (1984-1985) Imali smo drugu verziju povelje. Arhitektura, Zagreb, 186-195, 32-34
*** (1983) Interpolacija. Arhitektura, Zagreb, 184-185, tematski broj
*** (1981) Josip Pičman 1904-1936. Čovjek i prostor, Zagreb, tematski blok, XXVIII-XXIX, 4-5
*** (2010) Katalog nepokretnih kulturnih dobara na području grada Beograda. Beograd: Zavod za zaštitu spomenika kulture grada Beograda, elektronsko izdanje
*** (1935) Novinarski dom u Beogradu osvećen je na svečan način. Štampa, 9. 4. 5
*** (1939) Novinarski dom. Beogradske opštinske novine, Beograd, 4: str. 279-280
*** (1932) O estetici u arhitekturi. u: Planić S. [ur.] Problemi savremene arhitekture, Zagreb, str. 103-111
*** (1921) Pravila za raspisivanje natečaja (utakmica) u oblasti arhitekture i inženjerstva. Tehnički list, Zagreb, III, 6, 65-67
*** (1921) Pravila za raspisivanje natečaja (utakmica) u oblasti arhitekture i inženjerstva. Tehnički list, Zagreb, III, 7, 78-81
*** (1935) Osvećenje Novinarskog doma. Štampa, 7. 4. 4
*** (1930) Sanatorij tuberkuloze kosti i zglobova u Kraljevici. u: Delićem M. [ur.] O arhitekturi, Zagreb
*** (1939) Savremena građevinska tehnika - nova arhitektura. Tehnički list, Zagreb, 133, str. 11-12
*** (1935) Svečano osvećenje Novinarskog doma. Pravda, Beograd, 8. IV
*** (1935) Svečano otvaranje Novinarskog doma u Beogradu. Politika, 15. 3., 8
*** (1935) Svečano otvaranje Novinarskog doma u Beogradu. Štampa, 16. 3. 7
Antonić, Z., ur. (1995) Istorija Beograda. Beograd
Arnhajm, R. (1991) Dinamika arhitektonske forme. Beograd
Barišić-Marenić, Z. (2007) Poljoprivredno-šumarski fakultet. u: Radović-Mahečić D. [ur.] Moderna arhitektura u Hrvatskoj 1930-ih, Zagreb, 251-254
Bernik, S. (2008) Expressionist tendencies in Slovene architecture. u: Slovene Architecture of the Twentieeth Century, Ljubljana, 51-71
Bjažić-Klarin, T. (2011) Ernest Weissmann, arhitektonsko djelo 1926-1939. Zagreb, rukopis doktorske disertacije, mentor prof. Z.Jurić
Bjažić-Klarin, T. (2005) Radna grupa Zagreb - osnutak i javno djelovanje na hrvatskoj kulturnoj sceni. Prostor, Zagreb, 13, 41-53
Blagojević, Lj. (2000) Prostorni koncepti: Raumplan i slobodni plan. u: Moderna kuća u Beogradu 1920-1941, Beograd
Blagojević, L. (2003) The elusive margins of Belgrade architecture 1919-1941. Cambridge - London
Blagojević, L. (2010) Pariz - Beograd via Njujork. Priča o dve izložbe arhitekture. Zbornik radova Narodnog muzeja - Istorija umetnosti, 19(2): 607-625
Blagojević, L. (2003) Problemi i pitanja zaštite arhitekture modernog pokreta u Beogradu - prilog novoj politici zaštite. Glasnik Društva konzervatora Srbije, Beograd, br. 27, 48-50
Bogunović, G.S. (2005) Vajsman Ernest. u: Arhitektonska enciklopedija Beograda XIX i XX veka, Beograd, t. II, 1122-1123
Bogunović, S.G. (2005) Arhitektonska enciklopedija Beograda XIX I XX veka. Beograd, t. I-III
Borić, T. (2004) Terazije - urbanistički i arhitektonski razvoj. Beograd: Zlatousti
Borisavljević, M. (1940) Problem simetrije u arhitekturi. Umetnički pregled, Beograd, br. 4-5, 114-120
Borisavljević, M. (1940) Problem simetrije u arhitekturi. Umetnički pregled, Beograd, br. 1-2, 12-15
Borisavljević, M. (1998) Zlatni presek i drugi eseji. Beograd: Srpska književna zadruga
Branković, Z., ur. (1994) Rusi bez Rusije - srpski Rusi. Beograd
Čorak, Ž. (1971) Arhitektura. u: Kritička retrospektiva 'Zemlja' - katalog izložbe, Zagreb, str. 139-164
Čorak, Ž. (1987) Grupa Zemlja i hrvatska arhitektura između dva rata. Arhitektura, Zagreb, 200-203, 53-57
Čorak, Ž. (1981) U funkciji znaka - Drago Ibler između dva rata. Zagreb: Društvo za povijest umjetnosti
Dragićević, N. (1992) Izgradnja Doma novinara. u: Dva veka srpskog novinarstva, Beograd, 216
Đorđević, J. (1933) Beograd prestonica Jugoslavije. Beogradske opštinske novine, Beograd, 2, 122-127
Đurđević, M. (1991) Život i delo arhitekte Milana Zlokovića 1898-1965. Godišnjak grada Beograda, XXXVIII, 145-168
Đurđević, M., Kadijević, A. (1991-1992) Simetrija u novijoj srpskoj arhitekturi. Zbornik za likovne umetnosti Matice Srpske, br. 27-28, str. 1-14
Đurić-Zamolo, D. (1981) Graditelji Beograda 1815-1914. Beograd
Đurić-Zamolo, D. (1992) Jevreji - graditelji Beograda do 1941. godine. Zbornik Jevrejskog istorijskog muzeja, Beograd, 6, 226
Frempton, K. (2004) Moderna arhitektura - kritička istorija. Beograd: Orion art
Gordić, G., Pavlović-Lončarski, V. (1998) Ruski arhitekti u Beogradu - katalog izložbe. Beograd: Gradski zavod za zaštitu spomenika kulture
Hičkok, H.R., Džonson, F. (1990) Internacionalni stil. Beograd: Građevinska knjiga
Ignjatovic, A. (2009) Architecture, urban development and the Yugoslavization of Belgrade, 1918-1941. Centropa, New York, 9, 110-126
Ignjatović, A. (2007) Jugoslavizacija arhitekture modernizma - Boden i Blut jugoslovenstva. u: Jugoslovenstvo u arhitekturi 1904-1941, Beograd, 231-288
Ignjatović, A. (2007) Jugoslovenstvo u arhitekturi 1904-1941. Beograd
Ignjatović, A. (2006) Dom Udruženja jugoslovenskih inženjera i arhitekata u Beogradu. Nasleđe, br. 7, str. 87-118
Jadrešin-Milić, R. (2008) Pojam simetrije kao univerzalnog principa oblikovanja. Arhitektura i urbanizam, br. 22-23, str. 85-97
Jojić, M. (1939) Jugoslovenski paviljon na Svetskoj izložbi. Politika, 11. 6. 7-8
Kadijević, A. (2004) Dva toka srpskog arhitektonskog ar-nuvoa - internacionalni i nacionalni. Nasleđe, br. 5, str. 53-70
Kadijević, A., Đurđević, M. (2001) Russian Emigrant Architects in Yugoslavia, 1918-1941. Centropa, New York, 2, 139-148
Kadijević, A. (2008) Dejatel'nost' russkih ëmigrantov-arhitektorov v Jugoslavii meždu dvuma mirovymi vojnami. u: Levoško S.S. [ur.] Arhitekturnoe nasledie Russkogo zarubež'ja, Sankt Peterburg, 248-256
Kadijević, A. (2009) Interpolacije u Beogradskoj novijoj arhitekturi - neomodernistička autorska interpolacija u Takovskoj ulici (2003-2008). Nasleđe, br. 10, str. 203-212
Kadijević, A. (2010) O karakteru i zapostavljenim temama istoriografije novije arhitekture Beograda. u: N. Živković, S. Dimitrijević-Marković [ur.] Očuvanje graditeljskog nasleđa. Stvarno i moguće, Beograd, 57-64
Kadijević, A. (2002-2003) Uloga ruskih emigranata u beogradskoj arhitekturi između dva svetska rata. Godišnjak grada Beograda, br. 49-50, str. 131-142
Kadijević, A. (1998-1999) Ideološke i estetske osnove uspona evropske monumentalne arhitekture u četvrtoj deceniji dvadesetog veka. Istorijski časopis, knj. XLV-XLVI, 255-277
Kadijević, A. (1990) Elementi ekspresionizma u srpskoj arhitekturi između dva svetska rata. Moment Beograd, 17, 90-100
Kadijević, A. (2005) Estetika arhitekture akademizma XIX-XX vek. Beograd
Kobsa, E.O. (2010) Weissmann i moderna arhitektura u Hrvatskoj. Ha-Kol, Zagreb, 114, 26-27
Kojić, B.Đ. (1978) Društveni uslovi razvitka arhitektonske struke u Beogradu 1920-1941. god. Beograd
Krunić, J. (1998) Beograd - čelo Balkana. u: Beograd imajući biti, Beograd, 9-10
Krunić, J. (1998) Tri stila u arhitekturi Beograda(1908-1974). u: Beograd imajući biti, Beograd
Laslo, A. (1983-1984) Arhitektonski vodič - individualno stanovanje u Zagrebu od 1900. do 1940. Arhitektura, Zagreb, 186-188, 123, 125
Laslo, A. (2001) Das Gewicht des Stadtraums. u: Bauen Werk [ur.] Wohnen 9, St Gallen, str. 24-27
Laslo, A. (1987) Raumplan, plan libre ili. Arhitektura, Zagreb, 200-203, 35-40
Manević, Z. (1989) Arhitekt Milan Zloković. Beograd
Manević, Z. (1984) Arhitektura i politika 1937-1941. Zbornik Matice srpske za likovne umetnosti, Novi Sad, 20, 293-307
Manević, Z. (1983) Zagreb-Beograd 1912-1941. Čovjek i prostor, Zagreb, 10, 30-31
Manević, Z. (2008) Dobrović Nikola. u: Manević Zoran [ur.] Leksikon neimara, Beograd, 100-104
Manević, Z. (1979) Jučerašnje graditeljstvo I. Urbanizam Beograda, 53-54, Prilog 9, XXIX-XXX
Manević, Z. (1979) Pojava moderne arhitekture u Srbiji. Beograd, doktorska disertacija
Marinković, B. (1976) Sećanja. IT Novine, Beograd, 21. 5
Marković, P.J. (1992) Evropa 1918-1941. Beograd
Maroević, I. (1986) Interpolacija. u: Sadašnjost baštine, Zagreb, 189-239
Martinović, U. (1973) Moderna Beograda. Beograd
Maskareli, D. (2006) Hotel Moskva u Beogradu. DaNS, Novi Sad, 55, 70-71
Mihajlov, S. (2009) Hotel Moskva. Beograd
Milašinović-Marić, D.P. (2002) Srpska istoriografija o arhitekti Milanu Zlokoviću. Arhitektura i urbanizam, br. 9, str. 62-69
Milašinović-Marić, D.P. (2002) Vodič kroz modernu arhitekturu Beograda. Beograd
Milenković, T. (1997) Ruski inženjeri u Jugoslaviji 1919-1941. Beograd
Miletić-Abramović, Lj. (2002) Arhitektura rezidencija i vila Beograda 1830-2000. Beograd
Milošević, P.V. (1997) Arhitektura u Kraljevini Jugoslaviji - Sarajevo 1918-1941. Srbinje
Minić, O. (1954) Beograd i njegova arhitektura između dva rata. Godišnjak Muzeja grada Beograda, I, 184
Mitrović, G. (2007) Beograd - zgrada hotela 'Moskva'. u: Spomeničko nasleđe Srbije, Beograd, 118
Mutnjaković, A. (1971) Arhitekt Josip Pieman. Život umjetnosti, Zagreb, 14
Nestorović, B. (2006) Arhitektura Srbije u XIX veku. Beograd
Nikolić, J. (1997) Beogradski vekovnik. Dom novinara. Glas javnosti, 16. 7
Paladino, Z. (2006) Arhitekt Lavoslav Horvat i Udruženje umjetnika Zemlja. Prostor, Zagreb, 14, 169
Panić, V. (2010) Milan Zloković - afirmacija modernizma. Beograd
Panić, V. (2010) Public buildings of architect Milan Zloković: Affirmation of modern architecture of Serbia. Serbian Architectural Journal, Belgrade, 2, 47-68
Pičman, J. (1933) Poljoprivredno-šumarski fakultet u Zagrebu. Tehnički list, Zagreb, 20-21, 282-287
Polovina, G. (2009) Tranzitivni oblikovni koncepti na primerima arhitekture Beograda. Nasleđe, br. 10, str. 41-64
Potočnjak, V. (1939) Arhitektura u Hrvatskoj 1888-1938. Građevinski vjesnik, Zagreb, VIII, 4-5, 49-79
Premerl, T. (1976-1977) Zagrebačka moderna arhitektura između dva rata. Zagreb: Muzej grada, katalog izložbe
Premerl, T. (1979) Arhitektonska i društvena avangarda - arhitekti u zemlji. Čovjek i prostor, Zagreb, 25, 30-31
Premerl, T. (1984-1985) CIAM i naša međuratna arhitektura. Arhitektura, Zagreb, 189-195, 50-52
Premerl, T. (1990) Hrvatska moderna arhitektura između dva rata - nova tradicija. Zagreb: Nakladni zavod Matice Hrvatske
Pucar, M., Nenković-Riznić, M., Kažić, N. (2009) Estetske i energetske posledice primene klima uređaja u zgradama. Arhitektura i urbanizam, br. 24-25, str. 96-111
Radović-Mahečić, D., Laslo, A. (2003) Život i djelo Viktora Kovačića. u: Arhitekt Viktor Kovačić - život i djelo, Zagreb, 103
Radović-Mahečić, D., ur. (2007) Moderna arhitektura u Hrvatskoj 30-ih godina. Zagreb
Šegvić, N. (1991) Haarlemski egzodus Ernesta Weissmanna. Čovjek i prostor, Zagreb, 1-2, 16-19
Škalamera, Ž. (1967) Secesija u arhitekturi Beograda 1900-1914. Zbornik Matice srpske za likovne umetnosti, Novi Sad, 3, 335
Štulhofer, A., Uchtil, A. (2007) Arhitekt Ernest Weissman. Zagreb
Toševa, S. (1999) Organizacija i rad arhitektonskog odeljenja Ministarstva građevina u periodu između dva svetska rata. Nasleđe, br. 2, str. 171-181
Toševa, S. (1994) Kapitalna dela ruskih arhitekata u Beogradu. u: Sibinović M. [ur.] Ruska emigracija u srpskoj kulturi XX veka - značaj, okviri i perspektive proučavanja, zbornik radova, Beograd, 1, 302-307
Vajsman, E. (1935) Posle otvaranja Novinarskog doma - bitni osnovi arhitekture nisu formalne ni estetske, nego ekonomske i socijalne prirode. Politika, 18.04., 10
Vaništa-Lazarević, E. (1999) Urbana rekonstrukcija. Beograd: Zadužbina Andrejević
Weissmann, E. (1984-1985) Imali smo drugu verziju povelje. Arhitektura, Zagreb, 186-195, 33
Weissmann, E. (1932) O estetici u arhitekturi. u: Planića S. [ur.] Problemi savremene arhitekture, Zagreb, prilog u knjizi, 103, 106
Weissmann, E. (1967) Planning and urban design. Toronto