Metrika

  • citati u SCIndeksu: 0
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[]
  • posete u poslednjih 30 dana:6
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:4

Sadržaj

članak: 2 od 17  
Back povratak na rezultate
2020, vol. 59, br. 87, str. 179-195
Svedočenje starih lica u postupku dokazivanja krivičnih dela
aUniverzitet u Prištini sa privremenim sedištem u Kosovskoj Mitrovici, Pravni fakultet
bKriminalističko-policijski univerzitet, Beograd

e-adresasasa.atanasov@pr.ac.rs, bozidar.otasevic@gmail.com
Ključne reči: stari svedoci; ispitivanje; procesna pravila; taktička pravila
Sažetak
Novija istraživanja i sudska i kriminalistička praksa pokazuju da i stara lica mogu istinito i potpuno svedočiti u postupku dokazivanja krivičnih dela, pod uslovom da su adekvatno ispitana. Prema poslednjem popisu stanovništva koji je urađen 2011. u Republici Srbiji (bez Kosova i Metohije), broj stanovnika starijih od 65 godina iznosio je 1.250.316. To znači da je otprilike svaki šesti građanin Srbije pripadao kategoriji starih lica, a uzimajući u obzir opšte poboljšanje životnog standarda, razvoj medicinskih nauka i mogućnosti savremenih načina lečenja, udeo starih lica u ukupnoj populaciji Srbije i dalje će rasti, zbog čega će stara populacija građana uskoro postati uobičajena kategorija građana. Ukoliko se nastavi rast prosečne dužine čovekovog života, prema pojedinim izračunavanjima, prosečni životni vek za šezdeset godina iznosiće sto godina za muškarce i sto tri godine za žene. Dakle, svakim danom je sve veća mogućnost da se ova lica pojave u postupku i svedoče, pa je i nužna potreba za izučavanjem znanja o osnovnim psihofizičkim karakteristikama starih lica, utvrđivanjem procesnih i kriminalističkih pravila kojima bi se stvorili uslovi (objektivnog i subjektivnog karaktera) za dobijanje tačnog i celovitog iskaza u postupku dokazivanja krivičnih dela, i istovremeno sprečila sekundarna viktimizacija ovih svedoka. U radu ukazujemo na psihofizičke karakteristike starih lica, razmatramo problematiku ispitivanja starih svedoka sagledanu sa aspekta krivičnoprocesnih normi i pravila kriminalističke taktike, iznosimo aktuelne probleme sa kojima se suočavaju ispitivači tokom konkretne realizacije radnje ispitivanja, a sve u cilju obezbeđenja boljeg kvaliteta iskaza starih lica - svedoka krivičnih dela.
Reference
*** (2011-2019) Zakonik o krivičnom postupku. Službeni glasnik RS, Br. 72(2011), 101(2011), 121(2012), 32(2013), 45(2013), 55(2014), 35(2019)
Aleksić, Ž., Milovanović, Z. (1994) Kriminalistika. Beograd: Partenon
Atanasov, S. (2016) Uloga svedoka u otkrivanju i dokazivanju krivičnog dela. Pravni fakultet, Univerzitet u Prištini sa privremenim sedištem u Kosovskoj Mitrovici, doktorska disertacija
Bejatović, S. (2016) Krivično procesno pravo. Beograd: Službeni glasnik
Bornstein, B. (1995) Memory processes in elderly eyewitnesses: What we know and what we don't know. 28 August 2019, http://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download?doi=10.1.1.1006.2506&rep=re p1&type=pdf
Bošković, M. (1999) Kriminološki leksikon. Novi Sad: Matica srpska
Brković, A. (2011) Razvojna psihologija. Čačak: Regionalni centar za profesionalni razvoj zaposlenih u obrazovanju
Despot-Lučanin, J. (2014) Psihologija starenja. Sveučilište u Zagrebu, Hrvatski studij
Devedžić, M., Stojilković-Gnjatović, J. (2015) Demografski profil starog stanovništva Srbije. u: Popis stanovništva, domaćinstava i stanova 2011. u Republici Srbiji, Beograd: Republički zavod za statistiku
Dimitrijević, D. (1982) Krivično procesno pravo. Beograd: Savremena administracija
EUROSTAT (2018) Proportion of population aged 65 and over. 21 August 2019, https://ec.europa.eu/eurostat/tgm/table.do?tab=table&plugin=1&language=en&pcode=tps00028
EUROSTAT (2019) Population structure and ageing. 25 August 2019, https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/ index.php/Population_structure_and_ageing
Gluščić, S., Klemenčić, G., Ljubin, T., Novosel, D., Tripalo, D., Vermeulen, G. (2006) Procesne mere zaštite svedoka. Strazbur: Savet Evrope
Ilić, G., Majić, M., Beljanski, S., Trešnjev, A. (2013) Komentar Zakonika o krivičnom postupku. Beograd: Službeni glasnik
Kastenbaum, R. (1986) Starenje. Zagreb: Globus
Krapac, D. (2012) Kazneno procesno pravo - prva knjiga - institucije. Zagreb: Narodne novine
Marković, T. (1972) Suvremena tehnika istraživanja krivičnih djela (kriminalistika). Zagreb: Narodne novine
Modly, D. (1982) Svjedok star osam decenija. Priručnik, br. 4, 356-361
National Institute on Aging, National Institutes ff Health (2007) Why population aging matters: A global perspective. No. 07-6134 (March), (Electronic version), 24 August 2019, from https://www.nia.nih.gov/sites/default/ files/2017-06/WPAM.pdf
Pečjak, V. (1981) Psihologija saznavanja. Sarajevo: Svetlost
Roso, Z. (1995) Informativni razgovor i intervju. Zagreb: MUP RH
Simić, S., Milovanović, S., Barišić, J., Crnobarić, C., Šikanić, N., Bajić, G. (2007) Starenje i psihološke promene. Engrami, vol. 29, br. 3-4, str. 77-85
Smiljanić-Čolanović, V. (1999) Razvojna psihologija. Beograd: Centar za primenjenu psihologiju Društva psihologa Srbije
Smyslov, V.I. (1973) Svidetel' v sovetskom uglovnom processe. Moskva
Trebješanin, Ž. (2018) Novi pristup fenomenu starosti. Paradigma: časopis za teoriju i praksu socijalnog rada, specijalne edukacije i rehabilitacije, 24 August 2019, https://asp.edu.rs/wp-content/ uploads/2019/02/Paradigmaonnline.pdf
Vodinelić, V. (1985) Kriminalistika, otkrivanje i dokazivanje. Skopje: Fakultet za bezbednost i opštestvena samozaštita
Vodinelić, V. (1996) Kriminalistika. Beograd: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva
Wilcock, R.A., Bull, R., Vrij, A. (2007) Are old witnesses always poorer witnesses?: Identification accuracy, context reinstatement, own-age bias. Psychology, Crime & Law, Vol. 13, Issue 3, pp. 305-316
 

O članku

jezik rada: srpski
vrsta rada: pregledni članak
DOI: 10.5937/zrpfn0-23472
objavljen u SCIndeksu: 02.09.2020.
metod recenzije: dvostruko anoniman
Creative Commons License 4.0