Metrika članka

  • citati u SCindeksu: 0
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:29
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:14
članak: 4 od 185  
Back povratak na rezultate
Baština
2018, br. 45, str. 471-484
jezik rada: srpski
vrsta rada: izvorni naučni članak
doi:10.5937/bastina1845471P


'Mavanje kumbara' - paljenje pokladnih vatri u Sirinićkoj župi
Institut za srpsku kulturu, (Priština) Leposavić

e-adresa: alek.pavlovic@orion.rs

Projekat

Materijalna i duhovna kultura Kosova i Metohije (MPNTR - 178028)

Sažetak

Praznovanje Belih poklada, uoči početka uskršnjeg posta, jedan je od važnih elemenata tradicionalnog kulturnog nasleđa Srba u Sirinićkoj župi. Ovaj događaj, u govoru lokalnog stanovništva poznat pod nazivom Pročka, sastavljen je iz više radnji kolektivnog tipa, među kojima se po svom značaju posebno izdvaja 'mavanje kumbara', odnosno paljenje obrednih vatri. U radu nastojim da prikažem običaj paljenja pokladnih vatri u Sirinićkoj župi, i to uz osvrt na obrednu praksu u Štrpcu kao središtu ove oblasti. Rezultati prezentovani u radu dobijeni su na osnovu terenskog istraživanja sprovedenog u toku 2018. godine.

Ključne reči

Bele poklade; Pročka; 'mavanje kumbara'; obredne vatre; Sirinićka župa; Štrpce; Kosovo i Metohija

Reference

Bandić, D. (2004) Narodna religija Srba u 100 pojmova. Beograd: Nolit
Čajkanović, V. (1994) Rečnik srpskih narodnih verovanja o biljkama. u: Sabrana dela iz srpske religije i mitologije, Beograd: Srpska književna zadruga, knj. 4
Filipović, M.S. (1939) Običaji i verovanja u Skopskoj kotlini. Srpski etnografski zbornik, knj. LIV, 279-566
Ivanović-Barišić, M. (1996) Poklade u okolini Beograda. u: Petrović Sreten [ur.] Tradicionalna kultura u godišnjem ciklusu običaja - Zbornik radova, Svrljig: Etno-kulturološka radionica, 102-106
Pavlović, A.S. (2018) 'Ženidba Kraljevića Marka' na dan Belih poklada u Štrpcu. Baština, br. 44, str. 469-497
Petrović, P.Ž. (1998) Poklade. u: Pantelić Nikola [ur.] Srpski mitološki rečnik, Beograd: Etnografski institut SANU, 354-356; Drugo dopunjeno izdanje
Petrović, P.Ž. (1998) Lamkanje. u: Pantelić Nikola [ur.] Srpski mitološki rečnik, Beograd: Etnografski institut SANU, 287; Drugo dopunjeno izdanje
Petrović, P.Ž. (1998) Bela nedelja. u: Pantelić Nikola [ur.] Srpski mitološki rečnik, Beograd: Etnografski institut SANU, 31; Drugo dopunjeno izdanje
Petrović, P.Ž. (1927) Lila, olalija i srodni običaji. Glasnik Etnografskog muzeja u Beogradu, knj. 2, 4-17
Radovanović, M. (1996) Pročka. u: Petrović Sreten [ur.] Tradicionalna kultura u godišnjem ciklusu običaja - Zbornik radova, Svrljig: Etno-kulturološka radionica, 107-109
Škaljić, A. (1966) Turcizmi u srpskohrvatskom jeziku. Sarajevo: Svjetlost
Trojanović, S. (1990) Vatra u običajima i životu srpskog naroda. Beograd: Prosveta
Urošević, A. (2001) O Kosovu - antropogeografske studije i drugi spisi. Priština: Narodna i univerzitetska biblioteka 'Ivo Andrić'