Metrika članka

  • citati u SCindeksu: 0
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:5
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:1
članak: 7 od 21  
Back povratak na rezultate
Vojnosanitetski pregled
2015, vol. 72, br. 1, str. 21-25
jezik rada: engleski
vrsta rada: izvorni naučni članak
objavljeno: 09/01/2015
doi: 10.2298/VSP1501021J
Uticaj aktivnosti bolesti na funkcijski status bolesnika sa reumatoidnim artritisom
aUniverzitet u Nišu, Medicinski fakultet, Institut za prevenciju, lečenje i rehabilitaciju reumatičkih i kardioloških bolesti 'Niška Banja' - Niška Banja
bUniverzitet u Nišu, Medicinski fakultet
cKlinički centar Niš, Klinika za ortopediju

e-adresa: vladaort@yahoo.com

Sažetak

Uvod/Cilj. Progresivne erozivne promene hrskavice i kosti u reumatoidnom artritisu (RA) u krajnjem ishodu dovode do deformacije zglobova i invalidnosti koja može biti rana, teška i trajna. Posledično dolazi do smanjenja funkcijske sposobnosti i kvaliteta života. Cilj rada bio je ispitati uticaj aktivnosti bolesti na funkcijski status bolesnika sa RA. Metode. Prospektivnim ispitivanjem obuhvaćeno je 74 bolesnika sa RA, lečenih bolnički u Klinici za reumatologiju Instituta 'Niška Banja'. Procena funkcijskog statusa (sposobnosti) merena je upitnikom Health Assessment Questionnaire (HAQ), koji su bolesnici samostalno popunjavali (Health Assessment Questionnaire sa vrednostima od 0-3), a zatim su podeljeni u 3 grupe: grupa I sa vrednostima HAQ 0,125-1,000; grupa II sa vrednostima HAQ 1,125-2,000 i grupa III sa vrednostima HAQ od 2,125-3,000. Aktivnost bolesti procenjivana je indeksom aktivnosti bolesti (Disease Activity Score - DAS28). Analiziran je i uticaj brzine sedimentacije eritrocita (SE), pozitivnosti IgM reumatoidnog faktora (RF) i C-reaktivnog proteina (CRP), godina života i trajanja bolesti. Rezultati. Bolesnici koji su imali najteže funkcijsko oštećenje procenjeno HAQ-om (grupa III) imali su najviše vrednosti DAS28 SE (7,4 ± 0,8) u odnosu na grupu II (6,5 ± 1,2) i grupu I (3,4 ± 1,2), kao i najviše vrednosti DAS28 CRP (7, 1 ± 0,8) u odnosu na grupu II (6,7 ± 0,8) i grupu I (3,6 ± 0,4). Ispitanici grupe III imali su statistički značajno češće pozitivan IgM RF i CRP, višu vrednost SE, u odnosu na ispitanike sa manjim i umerenim funkcijskim oštećenjem. U univarijantnom logističkom modelu, ispitivani parametri DAS28 SE, DAS28 CRP, SE, RF i CRP predstavljali su značajne prediktore funkcijske nesposobnosti. Najznačajnije faktore koji povećavaju šansu da ispitanik ima najteže funkcijsko oštećenje predstavljali su DAS28 SE i to 5,5 puta (OR = 5,450, 95% CI = 3,211-7,690, p = 0.001), DAS28 CRP 5,1 puta (OR = 5,111, 95% CI = 2,12310,636, p < 0,01), i prisustvo povišenog CRP-a (OR = 5,219, 95% CI = 1,305-18,231, p = 0,019) 5,2 puta. Zaključak. Funkcijski status procenjen upitnikom HAQ pokazao se kao standard pri oceni reumatoidnog artritisa zbog praktičnosti i dobre korelacije sa parametrima aktivnosti bolesti, gde su se kao najznačajniji faktori izdvojili indeks aktivnosti bolesti DAS28 SE, DAS28 CRP prisustvo CRP.

Ključne reči

Reference

Combe, B., Cantagrel, A., Goupille, P., Bozonnat, M.C., Sibilia, J., Eliaou, J., i dr. (2003) Predictive factors of 5-year health assessment questionnaire disability in early. J Rheumatol, 30(11): 2344-2349
Courvoisier, N., Dougados, M., Cantagrel, A., Goupille, P., Meyer, O., Sibilia, J., Daures, J.P., Combe, B. (2008) Prognostic factors of 10-year radiographic outcome in early rheumatoid arthritis: a prospective study. Arthritis Res Ther, 10(5): R106
Drossaers, K.W., de Buck, M., van Zeben, D., Zwinderman, A.H., Breedveld, F.C., Hazes, J.M. (1999) Long-term course and outcome of functional capacity in rheumatoid arthritis: The effect of disease activity and radiologic damage over time. Arthritis Rheum, 42(9): 1854-60
Jovanović, J. (2005) Savremena dijagnostika i procena funkcionalne sposobnosti reumatoidnog kolena. Magistarska teza
Marković, Z. (2009) Reumatoidni artritis. u: Interna medicina, Niš: Medicinski fakultet, str. 1018-1028
Radunović, G. (2008) Praćenje aktivnosti reumatoidnog artritisa. Acta Rheumatologica Belgradensia, 2: 30-35
Scott, D.L., Pugner, K., Kaarela, K., Doyle, D.V., Woolf, A., Holmes, J., Hieke, K. (2000) The links between joint damage and disability in rheumatoid arthritis. Rheumatology (Oxford), 39(2): 122-32
Sherrer, Y.S., Bloch, D.A., Mitchell, D.M., Young, D.Y., Fries, J.F. (1986) The development of disability in rheumatoid arthritis. Arthritis Rheum, 29(4): 494-500
Smedstad, L.M., Moum, T., Guillemin, F., Kvien, T.K., Finch, M.B., Suurmeijer, T.P., van den Heuvel, W.J. (1996) Correlates of functional disability in early rheumatoid arthritis: a cross-sectional study of 706 patients in four European countries. Br J Rheumatol, 35(8): 746-51
Smolen, J.S., Breedveld, F.C., Schiff, M.H., Kalden, J.R., Emery, P., Eberl, G., van Riel, P.L., Tugwell, P. (2003) A simplified disease activity index for rheumatoid arthritis for use in clinical practice. Rheumatology (Oxford), 42(2): 244-57
Sokka, T., Krishnan, E., Häkkinen, A., Hannonen, P. (2003) Functional disability in rheumatoid arthritis patients compared with a community population in Finland. Arthritis Rheum, 48(1): 59-63
van Plcm, R., van Gestel, A.M. (2000) Clinical outcomes measures in rheumatoid arthritis. Ann Rheum Dis, 59(suppl 1): 28-31
Ward, M.M. (2004) Clinical and laboratory measures. u: st Clair E.W., Pisetsky D.S., Haynes B.F. [ur.] Rheumatoid arthritis, Philadelphia: Lippincott Williams & Wilkins, str. 51-63
Welsing, P.M., van Gestel, A.M., Swinkels, H.L., Kiemeney, L.A., van Riel, P.L. (2001) The relationship between disease activity, joint destruction, and functional capacity over the course of rheumatoid arthritis. Arthritis Rheum, 44(9): 2009-17
Wolfe, F. (2000) A reappraisal of HAQ disability in rheumatoid arthritis. Arthritis Rheum, 43(12): 2751-61
Young, A., Dixey, J., Cox, N., Davies, P., Devlin, J., Emery, P., i dr. (2000) How does functional disability in early rheumatoid arthritis (RA) affect patients and their lives?, Results of 5 years follow-up in 732 patients from the early RA Study (ERAS). Rheumatology, 9: 603-611