Metrika članka

  • citati u SCindeksu: 0
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:5
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:2
članak: 4 od 45  
Back povratak na rezultate
Poslovna ekonomija
2018, vol. 12, br. 2, str. 20-33
jezik rada: srpski
vrsta rada: izvorni naučni članak
objavljeno: 22/02/2019
doi: 10.5937/poseko14-17923
Uticaj cene dizel goriva na ekonomske efekte poslovanja ratarskih porodičnih gazdinstava
Univerzitet u Beogradu, Poljoprivredni fakultet

e-adresa: sasat@agrif.bg.ac.rs, sanjinivanovic@agrif.bg.ac.r

Projekat

Ruralno tržište rada i ruralna ekonomija Srbije - diverzifikacija dohotka i smanjenje siromaštva (MPNTR - 179028)

Sažetak

Imajući u vidu trend rasta cena dizel goriva, neophodno je utvrditi na koji način će se to odraziti na poslovanje porodičnih poljoprivrednih gazdinstava, kao nosilaca poljoprivredne proizvodnje u Srbiji. U prvom redu, pažnju je neophodno usmeriti na gazdinstva koja su specijalizovana za ratarsku proizvodnju, pošto je kod njih prisutan najveći uticaj cena dizel goriva na ekonomske efekte poslovanja. Da bi se ovaj cilj ostvario u radu je korišćen model porodičnog gazdinstva ratarskog tipa. Na ovom modelu je utvrđeno kako promena nabavne cene dizel goriva utiče na promenu koeficijenta ekonomičnosti poslovanja čitavog gazdinstva. Proračuni su izvedeni za uslove sa i bez subvencija, kao i za dve polazne pretpostavke - kada struktura setve gazdinstva nije optimalna, kao i kada je urađena optimizacija. U radu je pored formiranja modela i optimizacije proizvodne strukture korišćena i metoda senzitivne analize, pri čemu se pošlo od pretpostavke da nabavna cena pogonskog goriva varira u intervalu koji odražava promene do kojih dolazi u praksi. Analizom je utvrđeno da je u uslovima bez optimizacije strukture setve poslovanje gazdinstva ekonomično samo ako se koriste subvencije. Sa druge strane, ukoliko se primenjuje optimalna setvena struktura poslovanje je ekonomično i bez subvencija, osim u slučaju maksimalno pretpostavljenih cena goriva. U radu je analiziran i koeficijent ekonomičnosti u proizvodnji kukuruza (kao najvažnijeg useva u strukturi setve porodičnog gazdinstva) za različite prinose i cene kukuruza, pri pretpostavljenom rastu cena dizel goriva.

Ključne reči

Reference

Abbas, D., Majid, A. (2012) Input-output and economic analysis of soybean production in the main cultivation areas in Iran. African Journal of Agricultural Reseearch, 7(35):
Asgharipour, M.R., Mondani, F., Riahinia, S. (2012) Energy use efficiency and economic analysis of sugar beet production system in Iran: A case study in Khorasan Razavi province. Energy, 44(1): 1078-1084
Bogdanov, N., Božić, D. (2005) Promene u posedovnoj i socio-ekonomskoj strukturi zemljoradničkih gazdinstva Srbije tokom perioda tranzicije. u: Stevanović Đ., Živković D. [ur.] Porodična gazdinstva Srbije u promenama, Beograd: MLADOST-BIRO, pp. 91-109
Bogdanov, N., Papić, R., Todorović, S. (2017) Serbia: Agricultural policy development and assessment. u: Volk T., Erjavec E., Ciaian P., Paloma S.G. [ur.] Monitoring of agricultural policy developments in the Western Balkan countries, Seville: European Commission, Joint Research Centre, pp. 83-96
Brkić, M., Janić, T. (2005) Poljoprivreda kao potrošač i proizvođač energije. Savremena poljoprivredna tehnika, vol. 31, br. 4, str. 155-161
Cicea, C., Subić, J., Ivanović, S. (2009) Economic Effectiveness of Activities of Vegetable Growers' Associations in Serbia. Economia: Seria Management, vol. 12 (1), pp. 12-20
Erdal, G., Esengün, K., Erdal, H., Gündüz, O. (2007) Energy use and economical analysis of sugar beet production in Tokat province of Turkey. Energy, 32(1): 35-41
Furman, T., Nikolić, R., Brkić, M., i dr. (2004) Proizvodnja i korišćenje biodizela-alternativnog i ekološkog goriva za dizel motore. Novi Sad: Poljoprivredni fakultet, br. EE705-1004A, str. 9-36
Ghorbani, R., Mondani, F., Amirmoradi, S., Feizi, H., Khorramdel, S., Teimouri, M., Sanjani, S., Anvarkhah, S., Aghel, H. (2011) A case study of energy use and economical analysis of irrigated and dryland wheat production systems. Applied Energy, 88(1): 283-288
Ivanović, S., Todorović, S., Nastić, L. (2012) Impact of energy prices on income of labour on field crop operations. Ekonomika poljoprivrede, vol. 59, br. 2, str. 195-206
Ivkov, I., Anđelić, B., Todorović, G., Milovanović, M. (2007) Bruto marža u proizvodnji ozime pšenice u Srbiji 2006. godine. u: Multifunkcionalna poljoprivreda i ruralni razvoj u Republici Srpskoj, međunarodni naučni skup, Jahorina, Tematski zbornik, str. 49-54
Ivkov, I., Todorović, S., Munćan, M. (2008) Bruto marža kao značajan pokazatelj poslovanja poljoprivrednih gazdinstava. u: Agroekonomska nauka i struka u tranziciji obrazovanja i agroprivrede, simpozijum agroekonomista, Tematski zbornik, Beograd: Poljoprivredni fakultet, str. 235-242
Kardoni, F., Parande, S., Jassemi, K., Karami, S. (2013) Energy Input-output Relationship and Economical Analysis of Wheat Production in Khuzestan Province of Iran. Intl J Agron Plant Prod, vol. 4 (9), pp. 2187-2193
Kordkheili, P.K., Kazemi, N., Hemmati, A., Taki, M. (2013) Energy input-output and economic analysis for soybean production in Mazandaran province of Iran. Elixir Agriculture, vol. 56, pp. 13246-13251
Raičević, V.M., Ignjatijević, S.D., Pavlović, Z.S. (2012) Ključne ekonomske i pravne determinante konkurentnosti poljoprivredne proizvodnje. Poslovna ekonomija, vol. 6, br. 1, str. 409-425
Shahin, S., Jafari, A., Mobli, H., Rafiee, S., Karimi, M. (2008) Effect of Farm Size on Energy Ratio for Wheat Production: A Case Study from Ardabil Province of Iran. American-Eurasian Journal of Agricultural & Environmental Sciences, vol. 3 (4), pp. 604-608
Simonović, Z., Mihailović, B., Ćurčić, N. (2017) Struktura poljoprivrednih gazdinstava u Republici Srbiji prema površini poljoprivrednog zemljišta. Poslovna ekonomija, vol. 11, br. 2, str. 247-259
Subić, J., Ivanović, L., Jeločnik, M. (2010) Uticaj podsticaja na pokriće varijabilnih troškova u proizvodnji ratarskih useva. Zbornik naučnih radova Instituta PKB Agroekonomik, vol. 16, br. 1-2, str. 251-264
Todorović, S., Ivkov, I., Munćan, M., Stojanović, A. (2009) SWOT analiza u funkciji unapređenja konkurentnosti porodičnih gazdinstava. Agroznanje, vol. 10 (4), pp. 143-147
Todorović, S., Vasiljević, Z., Popović, N. (2009) Ekonomski aspekti primene mašina i oruđa za uređenje zemljišta po površini i dubini. Poljoprivredna tehnika, vol. 34, br. 4, str. 99-104
Vasiljević, Z., Todorović, S., Popović, N. (2008) Uticaj promene cene goriva na optimizaciju ukupnih troškova upotrebe poljoprivredne mehanizacije za obradu zemljišta. Poljoprivredna tehnika, vol. 33, br. 4, str. 69-77
Vasiljević, Z.R., Subić, J. (2005) Ekonomski aspekti korišćenja poljoprivredne mehanizacije u Srbiji. Poljoprivredna tehnika, vol. 30, br. 3, str. 123-131