Metrika članka

  • citati u SCindeksu: 0
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:40
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:38
članak: 3 od 62  
Back povratak na rezultate
Engrami
2018, vol. 40, br. 2, str. 73-85
jezik rada: srpski
vrsta rada: aktuelni problemi
objavljeno: 28/02/2019
doi: 10.5937/Engrami1802073S
(Zlo)upotreba i adiktivni potencijal benzodiazepina - analiza potrošnje u Srbiji u periodu 2014-2016
aUniverzitet u Beogradu, Medicinski fakultet, Institut za farmakologiju, kliničku farmakologiju i toksikologiju
bUniverzitet u Beogradu, Medicinski fakultet
cUniverzitet u Beogradu, Medicinski fakultet + Univerzitet u Beogradu, Medicinski fakultet, Institut za neurologiju i psihijatriju za decu i omladinu
dUniverzitet u Beogradu, Medicinski fakultet + Klinički centar Srbije, Klinika za psihijatriju, Beograd

e-adresa: janko.samardzic@med.bg.ac.rs

Sažetak

Benzodiazepini kao supstance zloupotrebe ili rekreativne droge su u velikoj meri potisnuli barbiturate, metakvalon i glutetimid. Prednost benzodiazepina, primenjenih u medicinske svrhe ili u cilju zloupotrebe, u odnosu na starije agense je svakako u bezbednijem profilu i manjem riziku od ozbiljnih toksičnih efekata u slučaju predoziranja. Benzodiazepini jesu mnogo bezbedniji agensi u slučaju predoziranja u poređenju sa barbituratima, međutim i oni poseduju neželjene efekte, uključujući razvoj tolerancije i zavisnosti. Benzodiazepini kraćeg dejstva, poput lorazepama, bromazepama i alprazolama, pokazuju najveći adiktivni potencijal i upravo oni su najčešće korišćeni anksiolitici u našoj populaciji. Analiza potrošnje benzodiazepina u našoj zemlji ukazuje na moguće neracionalno propisivanje i zloupotrebu. Istraživanja korišćenja benzodiazepina i analiza posledica njihove dugotrajne primene imaju za cilj promenu stava pacijenata, edukaciju kao i podizanja svesti o boljoj kontroli propisivanja ovih lekova od strane zdravstvenih radnika. Poslednjih godina sprovode se intenzivna istraživanja s namerom da se pronađu selektivni anksiolitički agensi koji će obezbediti istu ili sličnu efikasanost i podnošljivost sa manje neželjenih efekata.

Ključne reči

benzodiazepini; potrošnja; zloupotreba; adiktivnipotencijal

Reference

Balon, R., Chouinard, G., Cosci, F., Dubovsky, Steven L., Fava, Giovanni A., Freire, Rafael C., Greenblatt, David J., Krystal, John H., Nardi, Antonio E., Rickels, K., Roth, T., Salzman, C., Shader, R., Silberman, Edward K., So (2018) International Task Force on Benzodiazepines. Psychotherapy and Psychosomatics, 87(4): 193-194
Dell'osso, B., Lader, M. (2013) Do benzodiazepines still deserve a major role in the treatment of psychiatric disorders? A critical reappraisal. European Psychiatry, 28(1): 7-20
Dimitrijević, I. (2015) Bolesti zavisnosti, dijagnostika, lečenje, prevencija. Beograd: Medicinski fakultet
Institut za javno zdravlje Srbije 'Dr Milan Jovanović Batut' (2014) Nacionalno istraživanje o stilovia života stanovništva srbije
Kafeel, H., Rukh, R., Iqbal, J., Naveed, S. (2014) Irrational dispensing and self medication of benzodiazepines by general population of a big city. Journal of Pharmaceutical & Scientific Innovation, 3(2): 178-181
Kurko, T., Saastamoinen, L.K., Tuulio-Henriksson, A., Taiminen, T., Tiihonen, J., Airaksinen, M., Hietala, J. (2018) Trends in the long-term use of benzodiazepine anxiolytics and hypnotics: A national register study for 2006 to 2014. Pharmacoepidemiology and Drug Safety, 27(6): 674-682
Lader, M. (2011) Benzodiazepines revisited-will we ever learn?. Addiction, 106(12): 2086-2109
Madruga, C.S., Paim, T.L., Palhares, H.N., Miguel, A.C., Massaro, L.T.S., Caetano, R., Laranjeira, R.R. (2018) Prevalence of and pathways to benzodiazepine use in Brazil: the role of depression, sleep, and sedentary lifestyle. Brazilian Journal of Psychiatry, 41(1): 44-50
Manubay, J.M., Muchow, C., Sullivan, M.A. (2011) Prescription Drug Abuse: Epidemiology, Regulatory Issues, Chronic Pain Management with Narcotic Analgesics. Primary Care: Clinics in Office Practice, 38(1): 71-90
National Institute on Drug Abuse (NIH) Medline plus: Prescription drug abuse. www.nlm.nih.gov/medlineplus/prescriptiondrugabuse.html
Novak, S.P., Håkansson, A., Martinez-Raga, J., Reimer, J., Krotki, K., Varughese, S. (2016) Nonmedical use of prescription drugs in the European Union. BMC Psychiatry, 16(1)
Olfson, M., King, M., Schoenbaum, M. (2015) Benzodiazepine Use in the United States. JAMA Psychiatry, 72(2): 136
Preston, J.D., o'neal J.H., Talaga, M.C. (2013) Handbook of clinical psychopharmacology for therapists. Oakville, Canada: New Harbinger Publications Inc, 7th Edition
Samardzic, J., Svob, S.D. (2016) Benzodiazepines and Anxiety Disorders: From Laboratory to Clinic. u: Durbano Federico, Marchesi Barbara [ur.] New Developments in Anxiety Disorders, IntechOpen
Stojkov, S., Đurić, D., Milovanović, S., Mitrović, M., Radonjić, V. (2015) Characteristics of psycholeptic and psychoanaleptic medicine use in general population in Subotica for the period 2009/2012. Engrami, vol. 37, br. 4, str. 65-78
Šoškić, M., Dabanović, V., Čukić, A., Mugoša, S. (2016) Benzodiazepine use in general population, the municipality of Berane, Montenegro. Racionalna terapija, vol. 8, br. 2, str. 9-14
Vinkers, C.H., Olivier, B. (2012) Mechanisms Underlying Tolerance after Long-Term Benzodiazepine Use: A Future for Subtype-Selective Receptor Modulators?. Advances in Pharmacological Sciences, 2012: 1-19
Xu, W., Chen, Y., Zhao, Y., Wang, L., Li, J., Liu, C. (2018) A Clinical Study of Toxication Caused by Carbamazepine Abuse in Adolescents. BioMed Research International, 1-6