Metrika članka

  • citati u SCindeksu: 0
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:7
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:7
članak: 1 od 30  
Back povratak na rezultate
Zbornik radova Pravnog fakulteta u Nišu
2019, vol. 58, br. 82, str. 219-243
jezik rada: srpski
vrsta rada: pregledni članak
doi:10.5937/zrpfni1982219P

Creative Commons License 4.0
Uloga i razlozi raspuštanja parlamenta u zemljama regiona
Univerzitet u Banjoj Luci, Pravni fakultet, Bosna i Hercegovina

e-adresa: milan.pilipovic@pf.unibl.org

Sažetak

Uspostavljanje ravnoteže između legislative i egzekutive, uz postojanje ustavom utvrđenih sredstava njihovog međusobnog uticaja, predstavlja suštinsko obilježje parlamentarizma. Institut raspuštanja parlamenta upravo obezbjeđuje ostvarivanje neophodnog balansa između zakonodavne i izvršne vlasti. U vezi tog instituta kao osnovna pitanja postavljaju se ovlašćenja organa za njegovo raspuštanje kao i razlozi. Uloga raspuštanja parlamenta ne svodi se isključivo na otklanjanje sukoba između vlade i parlamenta što pripada klasičnoj doktrini, već se pitanje raspuštanja parlamenta postavlja i kad parlament izgubi podršku biračkog tijela. Savremena shvatanja govore o potrebi stavljanja mehanizma raspuštanja parlamenta u društveno-politički kontekst, i objašnjavanja i analiziranja ovog instituta u konkretnoj društveno-političkoj stvarnosti, uzimajući u obzir, pritom, i ulogu političkih stranaka. U posljednjoj deceniji, raspuštanje parlamenta u zemljama regiona, ako bi pod tim podrazumijevali područje bivše Jugoslavije, javlja se kao sve češća pojava. Kada se sagledaju razlozi i okolnosti koji su do toga doveli, odnosno ustavnopolitička stvarnost, nameće se pitanje da li se tu radi o sukobu parlamenta i vlade ili sukobu političkih stranaka, da li je cilj raspuštanja rješavanje tog sukoba, učvršćivanje vlasti ili nešto treće? Pokušaćemo dati odgovore na TA pitanja analizirajući ovaj institut u nekim od država nastalim na području bivše Jugoslavije, stavljajući ustavnopravne norme u društveno-političku stvarnost i okolnosti koje su i dovele do učestalosti ove pojave.

Ključne reči

Reference

Novododat članak: provera, normiranje i linkovanje referenci u toku.
Bataveljić, D. (2002). Uporedna analiza zakonodavne vlasti bivših jugoslovenskih zemalja. Kragujevac: Pravni fakultet Univerziteta u Kragujevcu.
Jovanović, M. (2007). Parlamentarni izbori u Srbiji 21. januara 2007. godine. Beograd: Srpska politička misao br. 3-4/2007.
Jovanović, P. B. (1991). Savremeni politički sistem, II deo, Novi Sad: Pravni fakultet Univerziteta u Novom Sadu.
Jovičić, M. (1984). Veliki ustavni sistemi - elementi za jedno uporedno ustavno pravo, Beograd: Svetozar Marković.
Kuzmanović, R. (2010). Novi eseji o ustavnosti i državnosti, Banja Luka: ANURS.
Kutlešić, V. (2004). Ustavi bivših socijalističkih država Evrope - uporednopravna studija. Beograd: Fakultet političkih nauka u Beogradu.
Kutlešić V. (2002). Organizacija vlasti -uporedna studija ustava bivših socijalističkih država Evrope, Beograd.
Lo, S. (1929). Engleski parlamentarizam, Beograd: Izdavačka knjižarnica Gece Kona.
Marković, L. (1991), Parlamentarno pravo, Zrenjanin: Ekopres.
Marković, R. (2017). Ustavno pravo. Beograd: Pravni fakultet Univerziteta u Beogradu
Orlović, P. S.(2018), Ustavno pravo. Novi Sad: Pravni fakultet Univerziteta u Novom Sadu.
Pajvančić, M. (2009). Komentar Ustava Republike Srbije. Beograd: Fondacija Konrad Adeanuer.
Pajvančić, M. (2005). Parlamentarno pravo. Beograd : Fondacija Konrad Adeanuer
Pejić, I. (2011). Parlamentarna vlada -oscilacije u ravnoteži. Niš: Pravni fakultet Univerziteta u Nišu
Petrov, V. (2015). Parlamentarno pravo. Beograd: Pravni fakultet Univerziteta u Beogradu.
Petrov, V. (2007). Instituti parlamentarnog prava u novom ustavu Republike Srbije -konstituisanje i raspuštanje skupštine, časopis Pravna riječ, br. 10/2007, Banja Luka: Udruženje pravnika Republike Srpske.
Pogorelec, J. (2006) Politična odgovornost, Ljubljana: Uradni list Republike Slovenije.
Radojević, M. (2009). Podela vlasti u Ustavu od 2006. godine -skica sistema organizacije vlasti, časopis Pravna riječ, br. 18/2009. Banja Luka: Udruženje pravnika Republike Srpske.
Simović, D. (2009). Polupredsjednički sistem -model koga (ne) treba izbegavati, časopis Pravna riječ br. 18/2009, Banja Luka: Udruženje pravnika Republike Srpske.
Simović, D. (2008). Polupredsjednički sistem, Beograd: Službeni glasnik.
Smerdel, B. (2010). Parlamentarni sustav i stabilnost hrvatskog ustava - slijede li nakon predsjedničkih izbora nove promjene ustrojstva vlasti? Zagreb: Zbornik Pravnog fakulteta u Zagrebu.
Sokol, S. Smerdel, B. (1998). Ustavno pravo. Zagreb: Informator.
Stojiljković, Z. (2008). Izborne koalicije i proces formiranja vlasti u Srbiji (1990-2008) u: Oko izbora (Parlamentarni izbori u Republici Srbiji, 11. maj 2008. godine), (ur. Srećko Mihailović), Beograd: CeSID.
Treneska, R. (2005). Mešovitiot model na organizacija na vlasta: Francija i Makedonija, Megunarodnota konferencija "makedonsko -francuski denovi na pravoto -2000. godini od Code Civil", Skopje 2005.
Ustav Republike Slovenije, Uradni list Republike Slovenije št. 33/91, br. 42/97;
Ustav Republike Hrvatske - prečišćeni tekst, Narodne novine br. 85/10.
Ustav Republike Srbije (Sl. glasnik Republike Srbije br. 98/06).
Ustav na Republika Makedonija (Služben vesnik na Republika Makedonija" br. 52/911, br. 91/01
Ustav Republike Srpske (sedmo izdanje), priredili i uredili Miodrag N. Simović i Mile S. Dmičić, Banja Luka, 2007.
Fira, a. (1999). Enciklopedija Ustavnog prava bivših jugoslovenskih zemalja (tom III), Novi Sad: SANU i Matica srpska.