Metrika članka

  • citati u SCindeksu: [3]
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:4
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:0
članak: 3 od 5  
Back povratak na rezultate
Vojno delo
2003, vol. 55, br. 4, str. 70-94
jezik rada: srpski
vrsta rada: neklasifikovan

Evolucija rata
Afilijacija nije data

Sažetak

Svi segmenti rata kao društvene pojave, od njegovog nastanka do sada, prolazili su kroz evolucione promene - činioci, sadržaji, oblici i načini izvođenja borbenih dejstava. Evolucija rata rezultat je delovanja mnogih činilaca, od kojih su najvažniji: razvoj ljudskog društva, tehnološki i tehnički razvoj, i dostignuća u nauci i ratnoj veštini. Evoluciju rata autor razmatra kroz epohe društvenog razvoja: robovlasništvo, feudalizam, kapitalizam i savremeno doba. Navedena su osnovna obeležja promena uloge i značaja činilaca rata, a posebna pažnja posvećena je savremenom dobu i nekim najznačajnijim karakteristikama ratova sadašnjice. Analiziran je razvoj ratne tehnike i tehnologije i njen uticaj na fizionomiju rata, i naglašeno da je čovek i dalje odlučujući činilac rata, bez obzira na izuzetno brz i sveobuhvatan razvoj tehnologije i tehnike pogotovu ratne. Ratna borbena dejstva oružanih snaga velikih sila zasnivaju se na masovnoj upotrebi vrhunske ratne tehnike, kojom rukuju profesionalci. Težišno se angažuju ratno vazduhoplovstva, raketne i specijalne jedinice i jedinice za elektronska dejstva, uključujući i kosmos kao ambijent rata. Dejstva se izvode sa velikih visina i odstojanja, a kopnene snage (pre svega, oklopne i mehanizovane) koriste se tek pošto im se masovnim vatrenim udarima stvore povoljni uslovi za "čišćenje" i zaposedanje teritorije protivnika.

Ključne reči

evolucija rata; činioci evolucije rata; savremeni rat; tehnološki i tehnički razvoj; industrijska revolucija; masovni vatreni udari

Reference

*** (1967) u: Rečnik srpskohrvatskog književnog jezika, Zagreb: Matica hrvatska, knj. prva, str. 829
*** (1996) Ugovor organizacije Severnoatlantskog pakta. u: Milinković B. [ur.] NATO i Partnerstvo za mir, Beograd: Međunarodna politika, čl. 3, str. 208
*** (1978) u: Opća enciklopedija, Zagreb: Jugoslavenski leksikografski zavod 'Miroslav Krleža', str. 144, 261, 690
*** (1981) u: Vojni leksikon, Beograd: Vojnoizdavački zavod, str. 775 - 991
*** (1980) Vojna istorija - udžbenik za vojne akademije, sa skicama. Beograd: Vojnoizdavački zavod, knj. 1-2
*** (1957-1970) Drugi svetski rat - pregled ratnih operacija. Beograd: Vojnoistorijski institut, knj.1-5
*** (1984) u: Pjanić Zoran [ur.] Ekonomska enciklopedija, Beograd: Savremena administracija
*** (1983) u: Enciklopedija tehnike, Ljubljana: Cankarjeva založba
*** (1951) Rat u Koreji. Beograd: Narodna armija
*** (1982) u: Sociološki leksikon, Beograd: Savremena administracija
*** u: Vojna enciklopedija, tom 8, str. 38-44
Ajre, C. (1958) Ratna veština i tehnika. Beograd: Vojno delo
Antić, B. (1999) Strategija zasnovana na tehnologiji. Vojno delo, vol. 51, br. 2, str. 156-164
Aron, R. (2001) Mir i rat među nacijama. Sremski Karlovci-Novi Sad: Izdavačka knjižarnica Zorana Stojanovića
Bofr, A. (1968) Uvod u strategiju. Beograd: Vojnoizdavački zavod / VIZ
Danigen, D.F. (1993) Kako voditi rat - opšti priručnik za savremeno ratovanje - oružje, oružane snage i taktika celog sveta. Beograd: Vojnoizdavački i novinski centar
de Žomini, A. (1952) Pregled ratne veštine. Beograd: Vojno delo
Dozet, D. (1966) O karakteru i fizionomiji savremenog rata. Narodna armija, Beograd
Drašković, D.P. (1997) Savremeni ratovi. Beograd: Velarta
Encensberger, X. (1994) Građanski rat. Beograd: Beogradski izdavačko-grafički zavod
Erl, E.M. (1958) Tvorci moderne strategije. Beograd: Vojno delo
fon Klauzevic, K. (1951) O ratu. Beograd: Vojno delo
Gaćinović, R.Đ. (1998) Savremeni terorizam. Beograd: GrafoMark
Gijom, Ž.M. (1955) Istorija Drugog svetskog rata. Beograd: Vojno delo
Gliksman, A. (1991) Govor rata - čemu prethodi - Evropa 2004. Beograd: Vojnoizdavački i novinski centar
Grupa autora (1978) Politička sociologija. Beograd: Radnička štampa
Hantington, S.P. (1998) Sukob civilizacija i preoblikovanje svetskog poretka. Podgorica: CID
Hauard, M. (1999) Rat u evropskoj istoriji. Beograd: Studentski kulturni centar, str. 13, 39 i 63
Hofman, B. (2000) Unutrašnji terorizam. Beograd: Narodna knjiga-Alfa
Jakšić, P. (1969) Savremeni rat. Beograd: Vuk Karadžić
Kempbel, K. (1990) Rat u vazduhu - četvrta generacija. Beograd: Vojnoizdavački i novinski centar
Konoplev, V.K. (1974) Naučnoe predvidenie v voennom dele. Moskva: Voenizdat
Kovačević, B. (1995) Rat. Novi Sad: Svetovi
Lazović, M., Stišović, M. (1998) Teorija ratne veštine. Beograd: Policijska akademija
Lukić, R.D. (1962) Osnovi sociologije. Beograd: Univerzitet u Beogradu
Mandić, O. (1960) Uvod u opću sociologiju. Zagreb: Narodne novine, str. 22
Mering, F. (1955) Ogledi iz istorije ratne veštine. Beograd: Vojno delo
Ministarstvo odbrane (2000) Izveštaj Kongresu SAD. od 31. januara
Mirković, T. (1998) Ratovi u 21 veku. Vojno delo, vol. 50, br. 6, str. 88-105
Mirković, T. (2000) Operacija 'Pustinjska oluja' i agresija Severnoatlantskog pakta na Jugoslaviju - sličnosti i razlike. Vojno delo, vol. 52, br. 4-5, str. 71-92
Moskovljević, M.S. (1990) Rečnik savremenog srpskohrvatskog književnog jezika s jezičkim savetnikom. Beograd: Apolon
Mrkić, S., Prelević, M., Begović, A. (1960) Teorija o ratu. Beograd: Vojnoizdavački zavod
Nikezić, I. (1991) Vojnostrategijski aspekt rata u Zalivu. Vojno delo, vol. 43, br. 4-5, str. 259-288
Ončevski, A. (1991) Vazduhoplovna komponenta rata u Zalivu. Vojno delo, vol. 43, br. 4-5, str. 310-328
Perović, B., i dr. (1959) Prvi balkanski rat 1912-1913. Beograd: Vojnoistorijski institut
Petković, M.V. (1998) Terorizam. Beograd: Kalekom
Popov, M. (1964) Sušnost zakonov vooruženoj borbi. Moskva: Voenizdat
Ramone, I. (1998) Geopolitika haosa. Beograd: Institut za geopolitičke studije
Razin, E. (1983) Istorija vojnog iskustva. Beograd: Vojnoizdavački zavod
Rendulić, Z. (1981) Naučno-tehnički progres i naoružanje. Beograd: Vojnoizdavački zavod / VIZ
Ružeron, K. (1952) Budući rat. Vojno delo
Skoko, S. (1985) Vojvoda Radomir Putnik. Beograd: Beogradski izdavačko-grafički zavod / BIGZ, knj.1-2
Sokolovski, V.D. (1965) Vojna strategija. Beograd: Vojnoizdavački zavod
Stojković, A.B.K. (1971) Vojna nauka. Beograd: Vojno delo
Sun, C.V. (1982) Umeće ratovanja. Zagreb: Globus
Svečin, A.A. (1955) Strategija. Beograd: Vojnoizdavački zavod
Šternberg, F. (1965) Vojna i industrijska revolucija. Beograd: Vojnoizdavački zavod, str. 31
Tofler, A., Tofler, H. (1998) Rat i antirat. Beograd: Paideia
Tomac, P. (1973) Prvi svetski rat. Beograd: Vojno delo
Trifonenkov, P. (1962) Ob osnovnih zakonah hoda i ishoda sovremenoj vojni. Moskva: Voenizdat
Tukidid (1957) Peloponeski rat. Zagreb: Matica hrvatska
Volkogonov, D. (1984) Marksističko-lenjinističko učenje o ratu i armiji. Moskva: Voenizdat
Vujaklija, M. (1972) Leksikon stranih reči i izraza. Beograd, itd: Prosveta
Zelenika, M. (1962) Prvi svetski rat 1914. Beograd: Vojno delo