Metrika članka

  • citati u SCindeksu: [1]
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:8
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:6
članak: 5 od 35  
Back povratak na rezultate
Zbornik radova Pravnog fakulteta, Novi Sad
2012, vol. 46, br. 4, str. 193-217
jezik rada: srpski
vrsta rada: izvorni naučni članak
doi:10.5937/zrpfns46-3071


Psihološki aspekti svedočenja starih lica
Univerzitet u Novom Sadu, Pravni fakultet

Projekat

Biomedicina, zaštita životne sredine i pravo (MPNTR - 179079)

Sažetak

Starost, sama po sebi, ne isključuje neko lice kao potencijalnog svedoka, ali predstavlja faktor koji može uticati kako na taktiku ispitivanja svedoka, tako i na ocenu verodostojnosti njegovog iskaza. Zbog toga treba poznavati specifičnosti onih psihičkih funkcija starih lica, koje su tesno povezane sa davanjem svedočkog iskaza. Najvažnije takve funkcije su opažanje i pamćenje. Kod starih lica, po pravilu, dolazi do slabljenja čulne osetljivosti, slabljenja pamćenja, opadanja inteligencije, usporavanja psihomotornih funkcija, kao i negativnog upliva emocionalnih i motivacionih procesa na opažanje. Međutim, treba imati u vidu da u tom pogledu kod starih lica mogu postojati velike individualne razlike. Zbog toga se, generalno, ne treba odricati takvih lica kao svedoka u krivičnom postupku. Sudija uvek treba da proveri stepen očuvanosti čula svedoka, postavljanjem pitanja svedoku, izvođenjem sudskog eksperimenta, a po potrebi i psihološkom ekspertizom. Osobenosti starih lica kao svedoka treba uvažiti i prilikom njihovog ispitivanja. U tom smislu, daju se određene preporuke u pogledu mesta, vremena i načina njihovog ispitivanja, koji moraju biti takvi da omoguće tačan i potpun iskaz, s jedne strane, kao i da onemoguće štetno dejstvo vođenja krivičnog postupka na psihu svedoka, s druge strane.

Ključne reči

Reference

*** (2011) Zakonik o krivičnom postupku. Službeni glasnik RS, br. 72 i br. 101
Aćimović, M.M. (1987) Psihologija zločina i suđenja. Beograd: Savremena administracija
Adler, A. (1984) Poznavanje čoveka. Novi Sad: Matica srpska
Altavile, E. Sudska psihologija. III str. 59-60, interni prevod
de Bovoar, S. (1987) Starost. Beograd: BIGZ
Delić, N. (2003) Psihologija iskaza pojedinih učesnika u krivičnom postupku (skripta). Beograd: Dosije
Drča, J.D. (1993) Starosti starenje - izazov i problem psihologije. Novi Sad: Gerontološki centar 'Novi Sad'
Grasberger, R. (1958) Psihologija krivičnog postupka. Sarajevo: Veselin Masleša
Gruzinov-Milovanović, N. (1989) Psihološko-kriminalistički aspekti svedočenja starih osoba. Priručnik 5, str. 447
Hrnjica, S. (2005) Opšta psihologija sa psihologijom ličnosti. Beograd: Naučna knjiga
Kostić, I. (1998) Kriminalistička psihologija. Beograd: Viša škola unutrašnjih poslova
Kostić, M. (2011) Psihološke ekspertize. Beograd: Službeni glasnik
Krstić, D. (1996) Psihološki rečnik. Beograd: Savremena administracija
Milošević, S.D. (2002) Percepcija, pažnja i motorna aktivnost. Beograd: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva
Milovanović, R.V. (1998) Policijska psihologija. Beograd: Policijska akademija
Minoa, Ž. (1994) Istorija starosti - od antike do renesanse. Sremski Karlovci: Izdavačka knjižarnica Zorana Stojanovića
Modlu, D. (1982) Svjedok star osam decenija. Priručnik 4, str. 359
Ognjenović, P. (2006) Osećaj i mera - o psihofizičkim osnovama saznanja. Zemun: Most Art
Pečjak, V. (1981) Psihologija saznavanja. Sarajevo: Svjetlost
Pejčak, V. (2001) Psihologija treće životne dobi. Zagreb: Naklada Prosveta
Roso, Z. (1988) Informativni razgovor i intervju. Zagreb: Republički sekretarijat za unutrašnje poslove SR Hrvatske
Rot, N. (1976) Opšta psihologija - Udžbenik za učenike pedagoških akademija za obrazovanje nastavnika razredne nastave i vaspitača u predškolskim ustanovama. Beograd: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva
Smiljanić, V. (1987) Psihologija starenja. Beograd: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva
Vodinelić, V.V. (1991) Procesualni i kriminalistički problemi sa sudovima i zaključcima sadržanim u iskazu svedoka. Arhiv za pravne i društvene nauke, vol. 77, br. 1, str. 55-86
Warner, K., Sherry, W.L. (2000) Psihologija odrasle dobi i starenja. Jastrebarsko: Naklada Slap
Zvonarević, M. (1989) Socijalna psihologija. Zagreb: Školska knjiga