Metrika članka

  • citati u SCindeksu: 0
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[=>]
  • posete u poslednjih 30 dana:1
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:0
članak: 8 od 11  
Back povratak na rezultate
Sociološki pregled
1994, vol. 28, br. 3, str. 321-336
jezik rada: srpski
vrsta rada: neklasifikovan

Manihejstvo i nauka
Filozofski fakultet, Nikšić

Sažetak

Teorija istorije usmjerava se na sledeće bitne ontološke sadržaje: mišljenje o istoriji; zajednicu i ljudsku prirodu i norme; znanje, praksu i pragmatizam; vrednovanje i moral. Na osnovu ovih momenata istorija se definiše kao subjekt u smislu cjeline saznanja, osjećanja, vrijednosti i ciljeva koji su imanentni istorijskim događajima: promjenama. Istoriografija i sociologija kao nauke koje proučavaju različite slojeve istorije i istoričnosti moraju se opredijeliti za ontološku a ne ideološku opciju. Analizom udžbenika istorije i sociologije utvrđuje se da je 'školska nauka' pod ideološkom presijom prihvatila manihejsko shvatanje istorije po kojem je istorija nužan i konstantan sukob Pobjeda (Dobra) i Poraza (Zla). Odbacujući manihejsko shvatanje istorije zadatak društvenih nauka u savremenoj školi je da razvijaju interkulturno zajedništvo sa najvećim zajedničkim činiocem. Time će one, posebno istoriografija i sociologija, postati stvaralački dio istorijske svijesti svojih epoha. Na osnovu ukupne rasprave izvodimo zaključak da istoriografija i sociologija moraju ideologiju i politiku tretirati kao sastavni dio kulture jednog naroda, odnosno društvene zajednice. One ne smiju prema idologiji i politici imati manihejski odnos i tretirati ih isključivo kao Zlo. Nauka posmatra ideologiju i otkriva gdje je u raskoraku sa ljudskom prirodom, što je čini jednostranom, gdje se u njoj gubi cjelina čovjekovog bića, misli, osjećanja, ideja koje su imanentne istoriji.

Ključne reči

Reference

Berđajev, N.A. (1989) Smisao istorije. Nikšić, itd: Univerzitetska riječ
Gams, A. (1990) Društvena norma - pojava, nastanak i značaj. Beograd: Savremena administracija
Haralambos, M. (1989) Uvod u sociologiju. Zagreb: Globus
Heler, A.F. (1984) Teorija istorije. Beograd: Rad
Hribar, S. (1985) Sociologija i kultura. Sociologija, br. 1-2
Jokić, V. (1983) Marksovo vidjenje umjetnosti. Nikšić
Milić, V. (1986) Sociologija saznanja. Sarajevo: Veselin Masleša
Poper, K.R. (1993) Otvoreno društvo i njegovi neprijatelji. Beograd: Beogradski izdavačko-grafički zavod
Popović, M.V., Ranković, M. (1981) Teorije i problemi društvenog razvoja. Beograd: Beogradski izdavačko-grafički zavod / BIGZ
Sasman, V. (1987) Kultura kao istorija - preobražaj američkog društva u XX veku. Beograd: Rad
Sioran, E.M. (1987) Istorija i utopija. Čačak: Gradac
Sztompka, P. (1991) Društvo iz perspektive postajanja. Sociologija, vol. 33, br. 1-2, str. 1-26
Tadić, L.P. (1988) Nauka o politici. Beograd: Rad
Veber, A. (1987) Tragično i istorija. Novi Sad: Dnevnik
Veber, M. (1984) Teorija istorije. Beograd
Veber, M. (1976) Privreda i društvo. Beograd, itd: Prosveta
Vukićević, S. (1980) Struktura društvene moći u radnoj organizaciji. Nikšić: Centar za marksističko obrazovanje 'Nikola Kovačević'
Vukićević, S. (1990) Homo privatus - osnove sociološke teorije svojine. Nikšić, itd: Univerzitetska riječ