Article metrics

  • citations in SCindeks: 0
  • citations in CrossRef:0
  • citations in Google Scholar:[=>]
  • visits in previous 30 days:24
  • full-text downloads in 30 days:15
article: 2 from 13  
Back back to result list
Nasleđe, Kragujevac
2017, vol. 14, iss. 37-2, pp. 251-262
article language: Serbian
document type: Original Scientific Paper
published on: 21/12/2017
doi: 10.5937/naslKg1702251N
Didactic formation of Serbian language textbooks in light of the sociocultural theory of l. S. Vygotsky
University of Kragujevac, Faculty of Philology and Arts, Department of Philology

e-mail: milkanik75@gmail.com

Project

The Dynamics of Structures of the Contemporary Serbian Language (MESTD - 178014)

Abstract

The subject of our research is didactic formation of Serbian language textbooks for upper grades of primary school. We are discussing a new generation of textbooks, which are expected to meet general quality standards, thus producing more advanced solutions in educational design of textbook contents. The corpus consists of Serbian language textbooks for upper grades of primary school which feature a new approach in transposing and structuring knowledge. The aim is to examine principles of didactic formation of textbook contents in light of the sociocultural theory of L. S. Vygotsky. The analysis has shown that the approach to didactic formation of corpus textbooks is based on Vygotskyan paradigms. Both functions required in a modern textbook are included - transmissive and formative-developmental. It is of particular importance that textbooks should stimulate students to build a construction of knowledge independently, form learning strategies and develop their own thought process.

Keywords

textbook; lesson; didactic formation of textbooks; sociocultural theory of mental development; L.S. Vygotsky; the Serbian language

References

Antić, S. (2013) Udžbenik kao instrument za konstrukciju u ko-konstrukciju školskog znanja. Beograd: Folozofski fakutet, Doktorska disertacija
Antić, S. (2016) Udžbenik u mozaiku različitih perspektiva. in: Pešikan A. [ed.] Nastava i učenje - udžbenik u funkciji nastave i učenja, Užice: Učiteljski fakultet, 21-34
Antić, S. (2009) Savremena shvatanja udžbenika - posledice na konstrukciju i merila kvaliteta. Inovacije u nastavi - časopis za savremenu nastavu, vol. 22, br. 4, str. 25-39
Bogavac, D. (2009) Struktura udžbenika u funkciji trajnih i primenljivih znanja. Inovacije u nastavi - časopis za savremenu nastavu, vol. 22, br. 4, str. 50-55
Cvijović, M. (1982) Proučavanje i vrednovanje jezika udžbenika. in: Ničković R. [ed.] Udžbenik kao predmet naučnih istraživanja, Beograd: Zavod za udžbenike, 238-245
Gašić-Pavišić, S. (2001) Jezik udžbenika. in: Trebješanin B.; Lazarević D. [ed.] Savremeni osnovnoškolski udžbenik - teorijsko-metodološke osnove, Beograd: Zavod za udžbenike, 157-169
Gašić-Pavišić, S. (2001) Likovno-grafička oprema udžbenika. in: Trebješanin B., Lazarević D. [ed.] Savremeni osnovnoškolski udžbenik - teorijsko-metodološke osnove, Beograd: ZUNS, str. 171-185
Inđić, T. (2001) Sociološko-kulturološka očekivanja od savremenog udžbenika. in: Trebješanin B., Lazarević D. [ed.] Savremeni osnovnoškolski udžbenik - teorijsko-metodološke osnove, Beograd: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, str. 21-28
Ivić, I. (1976) Skica za jednu psihologiju osnovnoškolskih udžbenika I: Razvoj intelektualnih sposobnosti dece i udžbenik. Psihologija, Beograd, 9 (1-2); 25-45
Ivić, I. (1976) Skica za jednu psihologiju osnovnoškolskih udžbenika II: Oblici učenja i udžbenik. Psihologija, Beograd, 9 (3-4); 61-74
Ivić, I., Pešikan, A., Antić, S. (2008) Vodič za dobar udžbenik - opšti standardi kvaliteta udžbenika. Novi Sad: Platoneum
Ivić, I., Pešikan, A., Antić, S. (2013) Textbook quality: A Guide to textbook standards. Gottingen: V&R unipress
Ivić, I. (1994) Lev S. Vygotsky. Prospects, 24(3-4): 761-785
Ivić, I., Pešikan, A., Antić, S. (2001) Aktivno učenje 2. Beograd: UNICEF
Jurić, V. (2004) Može li udžbenik podržati otvorenost nastave. in: Halačev S. [ed.] Udžbenik i virtuelno okruženje, Zagreb: Školska knjga, 55-60
Kocić, L.P. (2001) Didaktičko-metodički zahtevi u oblikovanju strukture udžbenika. in: Trebješanin B., Lazarević D. [ed.] Savremeni osnovnoškolski udžbenik - teorijsko-metodološke osnove, Beograd: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva
Kovačević, Z. (2009) Instrukcije za samostalno učenje kao strukturalne komponente udžbenika. Inovacije u nastavi - časopis za savremenu nastavu, vol. 22, br. 4, str. 56-70
Krnjajić, J. (2012) Udžbenik kao podsticaj stvaralaštva, inicijative i saradnje učenika u nastavi. in: Šefer J.; Radišić J. [ed.] Stvaralaštvo, inicijativa i saradnja - implikacije za obrazovnu praksu, Beograd: Institut, 389-409
Lazarević, D. (2001) Formiranje sistema pojmova, razvoj pojmovnog mišljenja i udžbenik. in: Trebješanin B., Lazarević D. [ed.] Savremeni osnovnoškolski udžbenik - teorijsko-metodološke osnove, Beograd: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva
Lazarević, D. (2009) Udžbenik kao predmet psihološke analize u našoj sredini - pristupi, problemi i rezultati. Inovacije u nastavi - časopis za savremenu nastavu, vol. 22, br. 4, str. 5-15
Lazarević, D.A. (2001) Razvoj kritičkog mišljenja i udžbenik. in: Trebješanin B., Lazarević D. [ed.] Savremeni osnovnoškolski udžbenik - teorijsko-metodološke osnove, Beograd: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, 99-110
Lazarević, E., Šefer, J. (2009) Jezik udžbenika narativnih predmeta - razumevanje reči u sedmom razredu osnovne škole # Language of textbooks in narrative subjects: Understanding words in the seventh grade of primary school. Zbornik Instituta za pedagoška istraživanja, vol. 41, br. 2, str. 418-436
Matijević, M. (2004) Udžbenik u novom medijskom okruženju. in: Halačev S. [ed.] Udžbenik i virtuelno okruženje, Zagreb: Školska knjga, 73-82
Mijatović, A. (2004) Treća generacija udžbenika. in: Halačev S. [ed.] Udžbenik i virtuelno okruženje, Zagreb: Školska knjga, 11-21
Nenezić, J. (2009) Teorija udžbenika njeno značenje za konstruisanje visokoškolskog udžbenika stranog (ruskog) jezika. Riječ, Nikšić, 1, 81-91
Nikolić, M. (2012) Jezik zvaničnih udžbenika srpskog jezika za mlađe razrede osnovne škole (stilistički aspekt). in: Kovačević M.; Bošković D. [ed.] Savremeno društvo i kriza proučavanja jezika i književnosti, Kragujevac: FILUM, 155-164
Nikolić, M. (2014) Odlike naučnog funkcionalnog stila u udžbenicima na prelasku iz razredne u predmetnu nastavu. in: Kovačević M.; Bošković D. [ed.] Srpski jezik, književnost i kultura u procesu evrointegracija, Kragujevac: FILUM, 287-297
Nikolić, M., Pižurica, S. (1982) Funkcionalnost jezičkih i stilskih postupaka u udžbenicima. in: Ničković R. [ed.] Udžbenik kao predmet naučnih istraživanja, Beograd: Zavod za udžbenike, 147-160
Pešić, J. (2016) Od izvora informacija do sredstva za učenje - neke aktuelne dileme obrazovnog dizajniranja udžbenika. in: Pešikan A. [ed.] Nastava i učenje - udžbenik u funkciji nastave i učenja, Užice: Učiteljski fakultet, 35-52
Pešić, J. (2009) Podrška učenju s razumevanjem i strategije didaktičkog oblikovanja udžbenika. Inovacije u nastavi - časopis za savremenu nastavu, vol. 22, br. 4, str. 40-49
Pešić, J. (1998) Novi pristup strukturi udžbenika. Beograd: Zavod za udžbenike
Pešić, J.M. (2005) Problemski diskurs udžbenika. Psihologija, vol. 38, br. 3, str. 225-237
Pešić, J.M. (2005) Sociokulturni pristup udžbeniku. Psihologija, vol. 38, br. 4, str. 369-381
Pešikan, A., Antić, S. (2007) Kako ugraditi ideje aktivnog učenja u udžbenik. Nastava i istorija, Nova serija, br. 7, str. 147-161
Plut, D. (1993) Kvalitet udžbeničkih tekstova. Nastava i vaspitanje, 3−4,131−147
Plut, D. (2007) Istraživanje užbenika kao osnov za aktivne i smislene strategije nastave. Učitelj, Beograd, 1-2, 75-86
Plut, D. (2007) Struktura naloga u čitankama za treći razred osnovne škole. in: Vučo J. [ed.] Savremene tendencije u nastavi jezika i književnosti, Beograd: Filološki fakultet, 73-84
Plut, D. (2003) Udžbenik kao kulturno-potporni sistem. Beograd: Zavod za udžbenike
Plut, D.L., Pešić, J.M. (2003) Ka jednoj Vigotskijanskoj teoriji udžbenika. Psihologija, vol. 36, br. 4, str. 501-515
Rasonja, I., Reljić, V. (2004) Psihološki pristup vizualnim standardima suvremenog udžbenika za niže razrede osnovne škole. in: Halačev S. [ed.] Udžbenik i virtuelno okruženje, Zagreb: Školska knjga, 113-120
Stanojčić, S.Ž. (2013) Konverzacijski i narativni elementi u udžbeničkom diskursu. Nasleđe, Kragujevac, vol. 10, br. 26, str. 47-58
Štasni, G., Dobrić, N. (2011) Primeri metodičkih modela vodiča kroz udžbenik. Metodički vidici, Novi Sad, 2, 18-34
Trebješanin, B. (2001) Razvoj metakognicije i motivacije - uloga udžbenika. in: Trebješanin B.; Lazarević D. [ed.] Savremeni osnovnoškolski udžbenik - teorijsko-metodološke osnove, Beograd: Zavod za udžbenike, 117-127
Trebješanin, B.M., Pešikan, A.Ž., Kovač-Cerović, T. (1990) Analiza motivacionih karakteristika udžbenika za niže razrede osnovne škole. Psihološka istraživanja, 4, 205-245
Trnavac, N.D. (1999) Didaktičko-metodička aparatura za rad učenika u osnovno-školskim udžbenicima - analiza radnih naloga za samostalni rad učenika. in: Vrednosti savremenog udžbenika (III), međunarodni simpozijum, zbornik radova, Užice: Učiteljski fakultet, III, str. 93-123
Visinko, K. (2004) Udžbenik i cjelokupna jezična djelatnost. in: Halačev S. [ed.] Udžbenik i virtuelno okruženje, Zagreb: Školska knjiga, 149-153
Zlatić, L. (1977) Samoobrazovna funkcija udžbenika iz ugla aktivne nastave. in: Laketa N. [ed.] Vrednost savremenog udžbenika II, Užice: Učiteljski fakultet