Metrika

  • citati u SCIndeksu: 0
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[]
  • posete u poslednjih 30 dana:3
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:0

Sadržaj

članak: 1 od 1  
1994, vol. 42, br. 3-4, str. 369-387
Arbanaške vojvode srpskih srednjevekovnih manastira
Peć
Ključne reči: manastiri; Arbanasi; vojvode; privilegije
Sažetak
U Srednjem veku srpske crkve i manastiri nisu bili samo hramovi za molitvu i bogosluženja. To su bila vojna zborišta i saborna zborišta za donošenje najvažnijih državnih i regionalnih odluka i normi. Na saboru u Skoplju donet je Zakonik Cara Stefana Dušana (XIV vek). Crkve i manastiri bili su i privredne, prosvetne, kulturne i zdravstvene ustanove - mesta odakle se vršio nadzor na celokupnim životom stanovništva. Zato je crkve i manastire trebalo čuvati od momenta njihovog podizanja. Ako zapuste, napušta ih sveštenstvo i prestaju da postoje. Srednjevekovni srpski vladari postavljali su čuvare crkvama i manastirima. Njih je čuvala čak i turska okupaciona vlast. Od velike seobe Srba (krajem XVII i početkom XVIII veka) nastaje velika invazija anarhičnih plemena sa severoarbanaških brda. Zapretila je opasnost da manastiri na Kosovu i Metohiji zapuste. Turska vojna uprava bila je sve nemoćnija da ih čuva. Po savetu turske uprave manastiri su tražili kompromis sa prvacima arbanaških plemena (fisova). Došlo je do nagodbe da se manastirima postave kao čuvari arbanaške vojvode. O tim vojvodama pisano je na romantičarski način iz različitih pobuda. Ovim radom se, sa gledišta istorijskog i socijalnog realizma, skida romantičarski veo sa arbanaških vojvoda kosovskometohijskih manastira i realistički prikazuje nevolja koja je prinuđavala manastire da prihvate vojvode i da im daju feudalne privilegije.
Reference
*** Glavni protokol prihoda i rashoda manastira Visoki Dečani od 1890-1896. godine
*** Knjiga osoblja manastira Patrijaršije u Peći. str. 53
*** Dnevnik kase manastira Pećke patrijaršije u Peći od 1914-1915. godine
*** (1906) Delovodni protokol manastira Patrijaršije u Peći
Bataković, D.T. (1989) Dečansko pitanje. Beograd: Prosveta
Bogdanović, D. (1989) Ispisi iz Hilandarskog arhiva 'Dečanski dnevnici ruskih kaluđera'. Hilandarski zbornik, br. 7, str. 199-253
Božović, B., Vavić, M. (1991) Surova vremena na Kosovu i Metohiji - kvislinzi i kolaboracija u Drugom svetskom ratu. Beograd: Institut za savremenu istoriju
Demukaj, R.A. (1986) Pismo manastiru Visoki Dečani. 5. maj
Đorđević, T.R. (1932) Naš narodni život. Beograd: Izdavačka knjižarnica Gece Kona, Knj. VI, str. 59
Đuričić, M.R. (1990) Mehanizam ropstva u arbanaškoj besi. Anali Pravnog fakulteta u Beogradu, br. 1-2, str. 65-70
Đuričić, M.R. (1990) Verolomstvo u običajima Albanaca. Anali Pravnog fakulteta u Beogradu, br. 6, str. 753-761
Elezović, G. (1932) Rečnik kosovsko-metohijskog dijalekta. Srpski dijalektološki zbornik
Jastrebov, S.I. (1904) Staraja Serbija i Albanija, putevye zapiski. Spomenik - Srpska Kraljevska akademija / SKA, Drugi razred 36, str. 108
Jastrebov, S.I. (1908) Manastir Dečani. Bratstvo, vol. 22, XII i XIII, str. 190-191, Društvo 'Sveti Sava'
Krasnići, M. (1958) Manastirske vojvode u Kosovsko-Metohijskoj oblasti. Glasnik Muzeja Kosova i Metohije, Priština, str. 107-126
Medaković, D. (1990) Neznani junaci srpske duhovnosti. Politika, 15. septembar, str. 16
Mikić, Đ. (1988) Društvene i ekonomske prilike kosovskih Srba u XIX i početkom XX veka - od čifčijstva do bankarstva. Beograd: Srpska akademija nauka i umetnosti / SANU
Mikić, Đ. (1987) u: Jevtić Atanasije [ur.] Zadužbine Kosova - spomenici i znamenja srpskog naroda, Prizren: Eparhija raško-prizrenska
Milošević, S. (1986) Manastir Devič na Kosovu. Politikin svet, novembar, str. 20
Nenadović, S. (1968) Trpezarija manastira Dečana. u: Problemi zaštite i egzistencije spomenika kulture na Kosovu i Metohiji, Priština-Beograd
Novaković, S. (1889) Crkvene vojvode. Godišnjica Nikole Čupića, vol. 11, str. 292
Pavle, episkop raško-prizrenski (1988) Devič - manastir svetog Joanikija Devičkog. Beograd
Radojčić, N., ur. (1960) Zakonik cara Stefana Dušana, 1349-1354. godine. Beograd: Srpska akademija nauka i umetnosti / SANU - Odeljenje društvenih nauka, Izvori srpskog prava, Par. 22
Radunović, M. (1988) Ostala je reč. u: Srpske narodne umotvorine iz Metohije, Beograd: Srpska književna zadruga / SKZ
Ristić, H.S. (1864) Plač Stare Srbije. Zemun
Savić, N. (1884) U manastir Devič - putopisna pisma. Golub, Sombor, vol. 6, str. 9, str. 138
Šćepanović, M. (1990) Dečane između Arbanasa i katolika. Revija Svet, od 2. do 16. oktobar, str. 78
Tesić, J. (1990) Pismo Milutinu Đuričiću. 1. oktobar
Trifunović, L. (1987) Sveti arhanđeli. u: Jevtić Atanasije [ur.] Zadužbine Kosova - spomenici i znamenja srpskog naroda, Beograd: Bogoslovski fakultet, str. 161
Vujaklija, M. (1954) Leksikon stranih reči i izraza. Beograd, itd: Prosveta
Vulović, B. (1952) Stari konak u kompleksu zgrada manastira Pećke patrijaršije. Zbornik zaštite spomenika kulture, vol. 20, sveska 1, str. 119-120
 

O članku

jezik rada: srpski
vrsta rada: neklasifikovan
objavljen u SCIndeksu: 02.06.2007.

Povezani članci

Zb Učitelj fak Užice (2011)
Tragovi srpskog folklora u književnom delu Vladana Đorđevića
Kostić Ljiljana

Zb Filoz fak Priština (2010)
Toponimija sela Ugljara kod Prištine
Jašović Golub M.

Teme (2011)
Romi na Balkanu i u Srbiji
Todorović Dragan

prikaži sve [298]