Metrika

  • citati u SCIndeksu: 0
  • citati u CrossRef-u:0
  • citati u Google Scholaru:[]
  • posete u poslednjih 30 dana:7
  • preuzimanja u poslednjih 30 dana:4

Sadržaj

članak: 7 od 51  
Back povratak na rezultate
2020, vol. 49, br. 4, str. 17-34
Epidemiološke karakteristike i trend kretanja porođaja u Srbiji
aUniverzitet u Kragujevcu, Fakultet medicinskih nauka, Katedra za socijalnu medicinu, uvod u medicinu i veštinu komunikacije sa pacijentom
bAkademija strukovnih studija Beograd, odsek Visoka zdravstvena škola strukovnih studija, Beograd
cDom zdravlja Topola
dSpecijalna bolnica za hiperbaričnu medicinu, Vrnjačka Banja
eDom zdravlja Gornji Milanovac
fDom zdravlja Lapovo
gUniverzitet u Kragujevcu, Fakultet medicinskih nauka

e-adresajovanarad@yahoo.com
Ključne reči: deskriptivna studija; fertilitet; trend
Sažetak
Uvod/Cilj: U poslednjih nekoliko decenija pad stope fertiliteta je zabeležen u gotovo svim državama sveta. Cilj istraživanja je analiza epidemioloških karakteristika i trenda kretanja porođaja u Srbiji u periodu 2007-2016. godine. Metode: Istraživanje je dizajnirano kao deskriptivna epidemiološka studija. Podaci su preuzeti iz Zdravstveno statističkih godišnjaka za period 2007-2016. godine. U analizi podataka korišćene su opšta stopa fertiliteta, stopa mortinataliteta, stopa rađanja, stopa mortaliteta odojčadi i stopa prevremenih porođaja, a trend stopa analiziran je korišćenjem jednačine linearnog trenda. Rezultati: Prosečna stopa opšteg fertiliteta u Srbiji u periodu 2007-2016. godine je bila 1,5 deteta po ženi. U periodu 2007-2016. godine u Srbiji je registrovano 660.069 porođaja sa ukupno 671.715 rođene dece, od kojih je 4.054 mrtvorođeno (0,6%). Dve trećine (66,1%) mrtvorođene dece je bilo prevremeno rođeno. Sa starošću porodilja raste broj prevremenih porođaja. Od 667.661 živorođenih u porodilištima je umrlo 924 novorođenčadi (0,1%). U posmatranom periodu registruje se kontinuirani trend opadanja broja porođaja (y=68.427-439,99x, R2 =0,628), kao i broja živorođene dece (y=69.084-421,44x, R2 =0,591). Trend stopa mrtvorođenih (mortinataliteta) pokazuje neznatno opadanje (y=6,138-0,012x, R2 =0,016), kao i trend stopa mortaliteta novorođenčadi (y=1,882-50,091x, R2 =0,683), ali dolazi do porasta trenda opšte stope fertiliteta (y=39,481+0,242x, R2 =0,544). Prosečna opšta stopa fertiliteta za desetogodišnji period iznosila je 41,1 živorođenih na 1000 žena fertilnog perioda i kretala se od 38,2‰ do 41,7‰. Najveće povećanje stope fertiliteta beleži se u starosnoj grupi 40-44 godine sa 3,8‰ u 2007. godini na 9,9‰ u 2016. godini (2,6 puta više), a zatim u starosnoj grupi 30-39 godina sa 43,2‰ u 2007. godini na 63,0‰ u 2016. godini (1,4 puta više). Beleži se pad stope fertiliteta u starosnoj dobi 20-29 godina sa 80,4‰ u 2007. godini na 72,2‰ u 2016. godini. Najveće stope mrtvorođenosti (mortinataliteta) beleže se u najstarijoj grupi 45-49 godine (23,3‰), a najniža kod osoba mlađih od 15 godina (0,7‰). Zaključak: Mere politike prema revitalizaciji rađanja moraju angažovati sve nivoe društva na izgradnji svesti i moralne odgovornosti prema fertilitetu.
Reference
Alkema, L., Chou, D., Hogan, D., Zhang, S., Moller, A., Gemmill, A., Ma, F.D., Boerma, T., Temmerman, M., Mathers, C., Say, L. (2016) Global, regional, and national levels and trends in maternal mortality between 1990 and 2015, with scenario-based projections to 2030: A systematic analysis by the UN Maternal Mortality Estimation Inter-Agency Group. Lancet, 387(10017): 462-474
Blencowe, H., Cousens, S., Oestergaard, M.Z., Chou, D., Moller, A., Narwal, R., Adler, A., Garcia, C.V., Rohde, S., Say, L., Lawn, J.E. (2012) National, regional, and worldwide estimates of preterm birth rates in the year 2010 with time trends since 1990 for selected countries: A systematic analysis and implications. Lancet, 379(9832): 2162-2172
Blencowe, H., Cousens, S., Jassir, F.B., Say, L., Chou, D., Mathers, C., Hogan, D., Shiekh, S., Qureshi, Z.U., You, D., Lawn, J.E. (2016) National, regional, and worldwide estimates of stillbirth rates in 2015, with trends from 2000: A systematic analysis. Lancet Global Health, 4(2): e98-e108
Conde-Agudelo, A., Belizán, J.M., Lammers, C. (2005) Maternal-perinatal morbidity and mortality associated with adolescent pregnancy in Latin America: Cross-sectional study. American Journal of Obstetrics and Gynecology, 192(2): 342-349
Devedzic, M. (2009) Basic characteristics of the process and state in the natural movement. u: Strategy of the regional development of the Republic of Serbia: Study-analytical base: Demographic development, Belgrade: University of Belgrade - Faculty of Geography
Devedzic, M. (2006) On the natural movement of population. Belgrade: Institute for Textbooks and Educational Resources
Devedzic, M., Stojilkovic-Gnjatovic, J. (2015) Demographic profile of the old population of Serbia. Belgrade: Statistical Office of the Republic of Serbia
Eurostat (2017) Fertility indicators table. Eurostat on-line database, Demography and migration, Fertility, http://ec.europa.eu/eurostat/data/database
Haram, K., Mortensen, J.H.S., Wollen, A. (2003) Preterm delivery: An overview. Acta Obstetricia et Gynecologica Scandinavica, 82(8): 687-704
Kupiszewski, M., Kupiszewska, D., Nikitović, V. (2012) The impact of demographic and migration flows on Serbia. Belgrade: International Organization for Migrations - Mission in Serbia, Project 'Strengthening the institutional capacities of the Republic of Serbia for the migration management and reintegration'
Liu, L., Oza, S., Hogan, D., Chu, Y., Perin, J., Zhu, J., Lawn, J.E., Cousens, S., Mathers, C., Black, R.E. (2016) Global, regional, and national causes of under-5 mortality in 2000-15: An updated systematic analysis with implications for the Sustainable Development Goals. Lancet, 388(10063): 3027-3035
Myrskylä, M., Margolis, R. (2014) Happiness: Before and after the kids. Demography, 51(5): 1843-1866
Nakajima, H. (1998) World Health Day 1998: Message from the Director-General. Geneva: World Health Organization
Patton, G.C., Coffey, C., Sawyer, S.M., Viner, R.M., Haller, D.M., Bose, K., Vos, T., Ferguson, J., Mathers, C.D. (2009) Global patterns of mortality in young people: A systematic analysis of population health data. Lancet, 374(9693): 881-892
Penev, G. (2006) Population structure by gender and age. u: Population and households of Serbia according to the 2002 Census, Belgrade: Statistical Office of the Republic of Serbia
Rašević, M. (2013) Serbia 20 years after the Cairo conference: Is there any progress in the sphere of reproductive health?. Zbornik Matice srpske za društvene nauke, br. 144, str. 413-428
Say, L., Chou, D., Gemmill, A., Tunçalp, Ö., Moller, A., Daniels, J.D., Gülmezoglu, A. M., Temmerman, M., Alkema, L. (2014) Global causes of maternal death: A WHO systematic analysis. Lancet Global Health, 2(6): e323-e333
The World Bank Fertility rate, total: Births per woman. https://data.worldbank.org/indicator/SP.DYN.CBRT.IN
UN Inter-agency Group for Child Mortality Estimation (UN IGME) (2015) Levels and trends in child mortality: Report 2015. New York: United Nations Childrens Fund, UNICEF, WHO, The World Bank, United Nations Population Division
United Nations (2014) International Conference on Population and Development program of action. New York, 1995, http://www.unfpa.org/publications/international-conference-population-and-development-programme-action
United Nations (UN) (2017) World population prospects: The 2017 revision: Key findings and advance tables. New York: Department of Economic and Social Affairs - Population Division
United Nations Population Information Network (POPIN) (2002) Guidelines on reproductive health. Geneva
World Health Organization (2011) Introduction to reproductive health and the environment. Copenhagen, Public Health and the Environment
World Health Organization (2015) World report on ageing and health: Health in older age. www.who.int/healthinfo/survey/ageingdefnolder/en/
 

O članku

jezik rada: srpski, engleski
vrsta rada: originalan članak
DOI: 10.5937/zdravzast49-28585
primljen: 29.09.2020.
revidiran: 22.11.2020.
prihvaćen: 06.12.2020.
objavljen onlajn: 10.12.2020.
objavljen u SCIndeksu: 25.12.2020.

Povezani članci

Sociologija (2013)
Migraciona tranzicija u Srbiji - demografska perspektiva
Nikitović Vladimir

Sociološki pregled (2019)
Starenje u Srbiji - percepcije i iskustva lica u domovima za stare
Lukić Vesna M., i dr.